Tomasz Arciszewski pseudonim Stefan lub Szymon, urodzony 4 listopada4 listopada jest 308. (w latach przestępnych 309.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 57 dni. // ...
[click for more] 1877 - zmarł 20 listopada20 listopada jest 324. (w latach przestępnych 325.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 41 dni. // ...
[click for more] 1955...
[click for more], polityk PPSPolska Partia Socjalistyczna, PPS - najstarsza polska partia polityczna, o jednoznacznie lewicowej orientacji, ale zarazem tradycyjnie wielonurtowa (frakcje, secesje). Założona w 1892 roku podczas tzw. zjazdu paryskiego jako Związek Zagraniczny Socjalistów Polskich, jedna z najważniejszych w Polsce sił politycznych aż do 1948 r. W czasach PRL jako samodzielna partia działała jedynie na emigracji. Od 1987 r. próby odrodzenia PPS w Polsce. Po 1989 r. kilkakrotnie miała własną niewielką reprezent...
[click for more], polski działacz socjalistycznySocjaldemokracja, ruch społeczny zapoczątkowany przez robotników zmierzający początkowo do zastąpienia kapitalizmu socjalizmem, a następnie do uspołecznienia gospodarki rynkowej i zmniejszenia nierówności społecznych....
[click for more], premier RP na uchodźstwie w latach 1944...
[click for more]-1947.
Przed I wojną światową
Urodził się 4 listopada 1877 roku w Sierzchowie. Był synem powstańca styczniowego Mikołaja Arciszewskiego oraz Heleny z Młynarskich. Ukończył szkoły powszechne w Lubani i Radomiu. W latach 1894-1896 pracował jako ślusarz w fabryce i hucie w SosnowcuSosnowiec to miasto na prawach powiatu (powiat grodzki) w południowej Polsce, w centralnej części województwa śląskiego i we wschodniej części konurbacji Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego. Położone na Wyżynie Śląskiej wchodzącej w skład podprowincji Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Leży nad rzekami: Białą Przemszą, Bobrkiem, Czarną Przemszą oraz Brynicą, gdzie dwie ostatnie wyznaczają granicę z Górnym Śląskiem. Misto znajduje się w północno-wschodniej części Górno...
[click for more], skąd został wydalony jako organizator strajku. W 1896 roku wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej. Początkowo działał w Zagłębiu Dąbrowskim. W latach 1898-1900...
[click for more] przebywał w Londynie i BremieBrema, niem. Bremen, miasto w północnych Niemczech, położone nad rzeką Wezerą w odległości ok. 130 km od jej ujścia do Morza Północnego. Brema jest stolicą najmniejszego z krajów związkowych (landów) Niemiec - Wolnego Miasta Brema ("Freie Hansestadt Bremen"), na które składa się miasto Brema i leżące około 60 km na północ Bremerhaven....
[click for more], gdzie działał w strukturach Związku Zagranicznego Socjalistów Polskich. Po powrocie do kraju w sierpniu 1900 roku został aresztowany i był więziony w Piotrkowie i Radzanowie. W 1903 roku wyszedł z więzienia i wznowił działalność w PPS pracując w środowiskach robotniczych w Częstochowie, Łodzi i na PodlasiuPodlasie - historyczna kraina Polski leżąca na Nizinie Podlaskiej po obu brzegach środkowego Bugu, zamieszkała przez Podlasian. We wczesnym średniowieczu - teren osadnictwa wschodniosłowiańskiego, a później także zachodniosłowiańskiego. W XI w. Podlasie weszło w skład Rusi Kijowskiej, a następnie Księstwa Wołyńskiego. Od XIII do XV w. teren sporny między Mazowszem a Litwą. Po podpisaniu unii lubelskiej w 1569, jako województwo podlaskie, znalazło się w składzie Korony. W okresie rozb...
[click for more]. Od 1904...
[click for more] roku był członkiem Organizacji Bojowej PPS, którą zorganizował także w Warszawie Warszawa jest miastem w centralnej Polsce, od 1596 stolicą Polski, a także ważnym ośrodkiem naukowym, kulturalnym, politycznym oraz gospodarczym. W Warszawie mieści się siedziba parlamentu, prezydenta i władz centralnych. Warszawa jest największym miastem Polski....
[click for more]. Był współorganizatorem zamachów na urzędników rosyjskich. W 1906...
[click for more] roku wstąpił do niepodległościowego skrzydła ruchu socjalistycznego PPS-Frakcja Rewolucyjna, jako członek jej Wydziału Bojowego. Razem z Józefem Piłsudskim był organizatorem i uczestnikiem akcji pod Bezdanami na Wileńszczyźnie z 26 września 1908 roku, której celem było zdobycie 200 tysięcy rubli przewożonych rosyjskim pociągiem z WilnaWilno (lit. Vilnius) - stolica Litwy położona nad rzeką Wilją. powierzchnia: 263 km2 liczba ludności: 541,6 tys. mieszkańców (1.1.2003) położenie geograficzne: 25°10'00" szerokości geograficznej północnej 54°40'00" długości geograficznej wschodniej Wilno dzieli się na dwie części: Stare Miasto (XIV-XVIII w.) i Nowe Miasto (XIX-XX w.). Starówka w Wilnie zajmuje około 225 hektarów i w 1994 r. została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO....
[click for more] do Petersburga. W latach 1908-1911 działał we Lwowie w tajnym Związku Walki Czynnej, a następnie wystąpił z PPS- Frakcji Rewolucyjnej i przeszedł do PPS- Opozycji.
W latach 1914- 1939
Od sierpnia 1914...
[click for more] roku był żołnierzem oddziałów strzeleckich Piłsudskiego, a następnie służył w I Pułku Piechoty i I Brygadzie Legionów Polskich. Został w tym czasie awansowany do stopnia podporucznika. Od 1915...
[click for more] roku prowadził działalność polityczną na terenie Królestwa Polskiego, tworząc struktury Polskiej Organizacji WojskowejPolska Organizacja Wojskowa, POW, tajna organizacja militarna utworzona w listopadzie 1914 z inicjatywy Józefa Piłsudskiego z połączenia Polskich Drużyn Strzeleckich i Związku Strzeleckiego w celu walki z rosyjskim okupantem....
[click for more]. Jako radny miasta Warszawy w 1916...
[click for more] roku zorganizował Komisję Centralną Związków Zawodowych. W latach 1916-1918 redagował pisma „Związkowiec” i „Jedność Robotnicza”.
W powstałym 7 listopada7 listopada jest 311. (w latach przestępnych 312.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 54 dni. // ...
[click for more] 1918 roku Tymczasowym Rządzie Ludowej Republiki Polskiej Ignacego Daszyńskiego objął tekę ministra pracy i opieki społecznej, zaś w rządzie Jędrzeja Moraczewskiego ( istniejącym do 16 stycznia 1919 roku ) był ministrem poczt i telegrafów. W czasie wojny polsko- bolszewickiej był organizatorem Robotniczego Komitetu Obrony Niepodległości i dokonywał dywersji na tyłach Armii Czerwonej. W latach 1919...
[click for more]-1922 był posłem na Sejm Ustawodawczy (1919-1922), zaś w latach 1922-1935 zasiadał w parlamencie z listy PPS. Z kolei w latach 1919-1934 i 1938-1939...
[click for more] był radnym miasta Warszawy. Przez cały okres II RzeczypospolitejKalendarium wydarzeń politycznych w okresie Drugiej Rzeczypospolitej: 11 listopada 1918 - Objęcie władzy wojskowej w Warszawie przez Józefa Piłsudskiego 1918-1921 - Sześć wojen granicznych przeciwko państwom sąsiednim: wojna polsko-bolszewicka wojna ukraińska wojna litewska polsko-czechosłowackie konflikty graniczne 27 grudnia 1918 - powstanie wielkopolskie 1918-1919 roku) 17 sierpnia 1919 - wybuch pierwszego powstania śląskiego; następne: 19/20 VIII 1920 i 3 maja 1921. 1919 - traktat wersalsk...
[click for more] należał do Rady Naczelnej PPS. Od 1930 roku z ramienia PPS współorganizował Centrolew. W 1920 roku założył Robotnicze Towarzystwo Przyjaciół Dzieci i kierował jego działalnością do 1939 roku.
W czasie II wojny światowej (do połowy 1944 roku)
Po wybuchu II wojny światowej był współorganizatorem Robotniczych Batalionów Obrony Warszawy. Po przejściu PPS do konspiracji i powstaniu 16 października 1939 roku PPS- Wolność Równość Niepodległość został jej przewodniczącym i razem z Kazimierzem Pużakiem kierował jej działalnością do lipca 1944 roku. Z ramienia PPS-WRN został członkiem powołanej przez Jana Stanisława Jankowskiego Rady Jedności Narodowej. Był współautorem deklaracji RJN „O co walczy Naród Polski” z 15 sierpnia 1944 roku. Przez cały okres działalności RJN stał na stanowisku nieustępliwości wobec ZSRRZSRR - skrót nazwy: Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (ros. Союз Советских Социалистических еспублик - CCCP, alternatywnie: Związek Socjalistycznych Republik Sowieckich - ZSRS, w skrócie Związek Radziecki lub Związek Sowiecki) - państwo komunistyczne w Europie wschodniej i północnej oraz północnej i środkowej Azji. Obejmowało obszar od Morza Bałtyckiego i Czarnego do Pacyfiku. Państwo to istniało od 30 grudnia 1922 do 8 grudnia 1991....
[click for more]. Był także współinicjatorem „Oświadczenia”, wydanego 3 kwietnia 1944 roku przez RJN i Delegata Rządu na Kraj Jankowskiego, określającego stanowisko wobec wejścia Armii Czerwonej na przedwojenny obszar Polski, które nastąpiło bez porozumienia rządem polskim. Zwracał w nim uwagę na fakt, że „wojska te walczą ze wspólnym wrogiem – Niemcami. Należy do wojsk tych zachować poprawny stosunek dopóki działania te będą zgodne z prawami międzynarodowymi”.
Trudne lata 1944-1945
W związku z planowanym objęciem funkcji następcy prezydenta RP na uchodźstwie, w nocy 25/26 lipca 1944 roku w ramach operacji „Most III” został przerzucony drogą powietrzną przez KairKair jest stolicą i największym miastem Egiptu (214 km2, liczba ludności 6 787 000 mieszkańców, zespół miejski 15,2 mln mieszkańców (największe miasto Afryki). Nie ma dokładnych statystyk na temat ludności Kairu. Powodują to ciągłe wędrówki mieszkańców. Około 2 mln osób mieszka w tzw. "Mieście zmarłych"....
[click for more], gdzie odbył rozmowy z premierem Stanisławem Mikołajczykiem, do Londynu. 7 sierpnia 1944 roku zarządzeniem prezydenta RP Władysława Raczkiewicza został mianowany jego następcą. W połowie sierpnia 1944 roku kilkakrotnie zabiegał osobiście u premiera Winstona Churchilla o pomoc lotniczą dla powstania warszawskiegoPowstanie warszawskie (1 sierpnia – 2 października 1944) było wystąpieniem zbrojnym w okupowanej przez wojska niemieckie Warszawie zorganizowanym przez Armię Krajową, połączonym z ujawnieniem się i oficjalną działalnością najwyższych struktur Polskiego Państwa Podziemnego. Od strony militarnej powstanie było wymierzone przeciwko Niemcom, jednak jego głównym celem była próba ratowania powojennej suwerenności, a być może także niepodległości Polski, poprzez odtworzenie w stolicy Pol...
[click for more]. Krytycznie oceniał ugodowe koncepcje Mikołajczyka i wynik jego rozmów w MoskwieMoskwa (ros.: Москва [Maskvá]) - Stolica i nawiększe miasto Rosji. Jeden z najciekawszych ośrodków turystycznych Europy. Znajduje się tam Mauzoleum Lenina. Najważniejszy ośrodek gospodarczy i kulturalny kraju. Siedziba najwyższych władz państwowych w tym prezydenta Rosji....
[click for more] na temat utworzenia w czasie pobytu Armii Czerwonej na terenach polskich rządu, składającego się w równych proporcjach z legalnych władz RP, jak i PKWNPolski Komitet Wyzwolenia Narodowego, PKWN – tymczasowy organ władzy wykonawczej w Polsce, powołany oficjalnie w Chełmie 21 lipca 1944 r. na podstawie dekretu Krajowej Rady Narodowej. W rzeczywistości decyzja o jego utworzeniu zapadła już wcześniej w Moskwie....
[click for more], czemu dał wyraz w depeszy z Londynu do Kazimierza Pużaka z 22 sierpnia 1944 roku. 29 listopada 1944 roku po dymisji Mikołajczyka został mianowany premierem rządu RP i ministrem pracy i opieki społecznej. W skład rządu Arciszewskiego weszli przedstawiciele PPS, Stronnictwa Narodowego, Stronnictwa Pracy oraz jeden członek bezpartyjny. Nie było przedstawicieli Stronnictwa LudowegoStronnictwo Ludowe, polska chłopska partia polityczna, utworzona w marcu 1931 roku z połączenia "Piasta", "Wyzwolenia" i Stronnictwa Chłopskiego. Podczas II wojny miała kryptonim SL-"ROCH". 8 lipca 1945 - kilka dni po powrocie Mikołajczyka do kraju odbyła się w Warszawie konferencja w której uczestniczyli członkowie przedwojennego Naczelnego Komitetu Wykonawczego SL, podziemnego Centralnego Kierownictwa Ruchu Ludowego oraz przedstawiciele zarządów wojewódzkich SL. Postanowiono ujawnić konspira...
[click for more].
1 grudnia 1944 roku na pierwszym posiedzeniu rządu podkreślał, że „nowy rząd opiera się o zasadę jedności narodowej, stojąc mocno na gruncie wierności i obowiązku sojuszom i dążenia do przyjaznego ułożenia stosunków ze Związkiem Sowieckim”. W wywiadzie dla „Sunday Times” z 17 grudnia 1944 roku podkreślał, że warunkiem wstępnym jakichkolwiek rozmów z ZSRR musi być nawiązanie stosunków dyplomatycznych, a wszelkie sprawy sporne mogą być rozwiązane, o ile „Rosja zechce załatwić je bezpośrednio z nami, jak rząd z drugim rządem”. W sprawie granic zachodnich stwierdził: „żądamy naszych etnicznych i historycznych terytoriów, które znalazły się pod władzą niemiecką”. Wielka BrytaniaWielka Brytania, Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Great Britain, The United Kingdom of Great Britain and the Northern Ireland) jest wyspiarskim państwem położonym w zachodniej Europie. W skład Wlk. Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania, Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Wyspy Normandzkie i wyspa Man, posiadają odrębny status dependencji Korony brytyjskiej. Terytoriami zależnymi od Wielkiej Bryt...
[click for more] odniosła się do jego rządu bardzo nieufnie, co widać w liście Winstona Churchilla z 3 stycznia 1945 roku do Józefa Stalina, w którym deklarował chłodny stosunek do nowego rządu polskiego i przekonanie, że nie zdoła długo się utrzymać, z czego Arciszewski zdawał sobie doskonale sprawę, podkreślając negatywne opinie prasy angielskiej. Jednocześnie stwierdził on, że miarą polityki polskiej jest interes Polski, wobec czego nakazywał przeczekanie tego kryzysu do momentu, aż „świat pogodzi się niejako z faktem, że istnieje kres ustępliwości i że rząd potrafi się oprzeć żądaniom godzącym w niepodległość Polski”. W związku z rozmowami prowadzonymi pomiędzy USAStany Zjednoczone Ameryki (The United States of America, w skrócie USA) - państwo położone w środkowej części Ameryki Północnej. Warunki geograficzne Położenie: USA leżą w Ameryce Północnej, granicząc z Kanadą od północy i Meksykiem od południa; od wschodu granicę kraju stanowi Ocean Atlantycki, a od zachodu Ocean Spokojny. Obszar: całkowity: 9,6 mln km2 lądu: 9,2 mln km2 wodny: 470 tys. km2 Uwaga: dane dotyczą jedynie 50 stanów i okręgu stołecznego...
[click for more], Wielką Brytanią i ZSRR wraz z ministrem spraw wewnętrznych Zygmuntem Berezowskim złożył rządom USA i Wielkiej Brytanii memorandum, w którym podkreślał, że sprawy polskie powinny być rozpatrzone dopiero po zakończeniu działań wojennych, natomiast sfinalizowanie sporu polsko- sowieckiego o wschodnie ziemie Rzeczypospolitej, jest możliwe tylko według metod ustalonych prawem międzynarodowym. Podkreślał też, aby w razie uchylania się rządu sowieckiego od porozumienia, została utworzona wojskowa komisja międzysojusznicza, pod której kontrolą administracja polska mogłaby pełnić swoje czynności oraz, że oczekuje, iż rządy amerykański i brytyjski nie wezmą udziału w żadnych decyzjach, powziętych bez udziału i zgody rządu polskiego.
13 lutego 1945 roku po poinformowaniu go przez ambasadora Edwarda Raczyńskiego o postanowieniach konferencji jałtańskiej, w imieniu rządu wydał „Oświadczenie” , w którym stwierdził, że „decyzje Konferencji Trzech zostały przygotowane i powzięte nie tylko bez udziału i upoważnienia rządu polskiego, ale i bez jego wiedzy”. Oprócz tego oświadczył, że rząd polski nie przyjmuje tych postanowień, że narzucenie tzw. Linii Curzona jako granicy polsko- sowieckiej jest dla narodu polskiego nowym rozbiorem Polski dokonanym przez sojuszników Polski oraz, że zamiar utworzenia tymczasowego rządu polskiego jedności narodowej za pomocą narzuconego Komitetu Lubelskiego jest próbą legalizacji mieszania się Sowietów w wewnętrzne sprawy Polski.
Po aresztowaniu przez NKWD 16 przywódców państwa podziemnego w marcu 1945 roku Arciszewski interweniował w tej sprawie u premiera Wielkiej Brytanii i przewodniczącego Konferencji Narodów Zjednoczonych w San FranciscoSan Francisco to miasto w stanie Kalifornia w USA położone nad oceanem Oceanem Spokojnym. Obszar wodny, przy kórym znajduje się nosi nazwe Zatoki San Francisco. Pod półwyspem, na którym leży SF, biegnie uskok tektoniczny, przez co San Francisco często jest nawiedzane przez trzęsienie ziemi....
[click for more]. W tym okresie propaganda komunistyczna określała go, jako: „jednego z najbardziej skompromitowanych bankrutów politycznych”, „rzekomego socjalistę - faktycznego starego agenta sanacji w PPS”, a także „premiera operetkowego rządu w skład którego wchodzą jawni faszyści z obozu endecji i sanacji”.
W związku z powstaniem 28 czerwca 1945 roku w Warszawie Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej, składającego się z przedstawicieli PPRPolska Partia Robotnicza, PPR – partia polityczna, utworzona w styczniu 1942 r. przez przebywających w ZSRR polskich komunistów. Projekt powstania tej partii powstał w kierownictwie ZSRR, prawdopodobnie jako plan polityczny Stalina wobec powojennej Polski. Antykomunistyczni historycy twierdzą, że szkoleniem aktywistów PPR zajmowało się NKWD i wszyscy byli jej agentami....
[click for more], PPS, SL i SD, w imieniu rządu wydał komunikat, w którym oświadczył, że „samozwańczy twór polityczny złożony z komunistów i agentów obcych ma stać się rządem Polski. (...) Los Polaków nie będzie jednakowy. Jedni borykać się będą w kraju z okrutną rzeczywistością państwa policyjnego, inni zostaną w wolnym świecie, by stać się ustami niemych. Droga nasza jest trudna, lecz u jej kresu spełni się Polska naszych żarliwych pragnień: wolna i niepodległa”. 5 lipca 1945 roku rządy USA i Wielkiej Brytanii wycofały poparcie dla rządu RP na uchodźstwie, przekazując Arciszewskiemu noty z informacją, że wita się „utworzenie Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej jako spełnienie postanowień krymskich”.
W okresie powojennym
W kwietniu 1947 roku został odwołany z funkcji zastępcy prezydenta RP, co wywołało protest PPS. 9 czerwca 1947 roku zastąpił go August ZaleskiAugust Zaleski (ur. 13 września 1883, zm. 7 kwietnia 1972), polski polityk i dyplomata, dwukrotny minister spraw zagranicznych, prezydent RP na wychodźstwie....
[click for more]. Wobec tego odwołania podał się wraz z rządem do dymisji i 20 grudnia 1949 roku stanął na czele utworzonej w Londynie Rady Politycznej. W 1954 roku wszedł w skład Tymczasowej Rady Jedności Narodu oraz wspólnie z Edwardem Raczyńskim i gen. Władysławem Andersem wstąpił do Rady Trzech, stanowiącej przeciwwagę dla prezydenta Zaleskiego, przedłużającego wbrew konstytucji swoją 7-letnią kadencję. W okresie emigracji pełnił funkcję przewodniczącego Centralnego Komitetu Zagranicznego PPS. Był odznaczony Orderem Virtuti MilitariOrder Virtuti Militari (łac. Cnocie wojskowej - dzielności żołnierskiej) to najwyższe polskie odznaczenie wojskowe. Nadawany za wybitne zasługi bojowe. Ustanowiony przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego 22 czerwca 1792 dla uczczenia zwycięstwa w bitwie pod Zieleńcami....
[click for more] V klasy i Krzyżem Niepodległości z Mieczami oraz Krzyżem Walecznych. Zmarł 20 listopada 1955 roku w Londynie.
