| Ssaki |
Przedstawiciel ssaków: kuna domowaKuna domowa (Martes foina (Erxleben, 1777); kamionka) - niewielki ssak drapieżny z rodziny łasicowatych, rodzaju Martes. Podobnie jak większość małych łasicowatych charakteryzuje się długim giętkim ciałem i krótkimi nogami. Sierść brązowa, na piersi biała rozwidlona plama; jej rozwidlenia sięgają aż do nasady przednich łap zwierzęcia. Jest to najprostszy sposób odróżnienia kuny domowej od kuny leśnej (Martes martes), która wprawdzie też ma łatę na piersi, ale żółtą i nie roz...
[click for more]
|
| Systematyka |
| Domena: |
eukariotyJądrowe (Eukaryota lub Eukarya zwane też przez biologów Eukariotami lub Eukariontami) - organizmy zbudowane z komórek z jądrem komórkowym, odgraniczonym od cytoplazmy podwójną błoną białkowo-lipidową. W zależności od ujęcia systematycznego jądrowe są traktowane jako królestwo, nadkrólestwo, cesarstwo lub domena....
[click for more] |
| Królestwo: |
zwierzęta |
| Typ: |
strunowce |
| Podtyp |
kręgowce |
| Gromada: |
ssaki |
|
|
| Nazwa systematyczna |
| Mammalia |
Ssaki (Mammalia) - zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, obecnością owłosienia (włosy lub futroTermin futro odnosi się do skóry zwierzęcej pokrytej sierścią. Futro z reguły składa się z dwóch głównych warstw: Włosy puchowe – dolna warstwa składająca się z krótkich, delikatnych, kręconych, gęsto rozmieszczonych włosków. Włosy pokrywowe – górna warstwa, z reguły najbardziej widoczna, zawierająca najwięcej pigmentu. Czynnikami branymi pod uwagę przy ocenie jakości futra są:...
[click for more]) oraz stałocieplnością (potocznie
"ciepłokrwistość"). U ssaków występuje serce o całkowicie oddzielonych od siebie 2
komorach i 2 przedsionkach oraz odrębne krążenie płucne i przepona oddzielająca jamę piersiową od brzusznej. Układ pokarmowy w
zależności od pobieranego pokarmu cechuje się rozmaitymi przystosowaniami (np. złożony żołądek
przeżuwaczy bądź żołądek małp liściożernych m.in. z rodzaju Colobus). Zęby ssaków osadzone są w zębodołach. Dobrze
rozwinięty mózg zawiaduje zazwyczaj dobrze rozwiniętymi zmysłami węchu, wzroku i słuchu.
Poza stekowcamiStekowce (Monotremata) rząd prymitywnych ssaków charakteryzujących się jajorodnością. Ssaki te mają wiele cech upodobniających je do gadów, np. stek, jajorodność i kość kruczą, która u pozostałych ssaków nie występuje. Z cech upodobniających je do reszty ssaków należy wymienić:...
[click for more] wszystkie ssaki są żyworodne. U torbaczy nie występuje prawdziwe
łożysko.
Ssaki zamieszkują zarówno środowiska wodne (walenieWalenie (Cetacea) to rząd ssaków o wodnym trybie życia. Występują one we wszystkich oceanach, za wyjątkiem delfinów słodkowodnych, zamieszkujących rzeki oraz nielicznych gatunków żyjących na styku tych dwóch środowisk (estuaria). W skład tego rzędu wchodzi około 80 gatunków dużych zwierząt, takich jak delfin, morświn, kaszalot, płetwal błękitny. Ich podobieństwo do ryb ma charakter konwergencji i jest w dużym stopniu powierzchowne. Pewne cechy budowy waleni nie pozostawiają wątpl...
[click for more]), jak i lądowe (większość),
opanowały także przestrzeń powietrzną (nietoperze). Obecnie żyje na świecie
około 4500-5000 gatunków ssaków (w zależności od systemu klasyfikacji).
Gromada powstała ok. 200 mln lat temu z gadokształtnych ssaków kopalnych z rzędu Therapsida, żyjących w permie i triasie.
Ssaki dzielą się na 3 podgromady Kategoria systematyczna Kategoria systematyczna (kategoria taksonomiczna) - miejsce lub położenie w hierarchii systemu klasyfikacyjnego. Podstawową kategorią systematyczną jest gatunek. Kategoria jest pojęciem abstrakcyjnym, ale obejmuje konkretne biologiczne obiekty, grupy organizmów sklasyfikowanych razem i wyróżniających się jakąś cechą tak wyraźnie, że "zasługują" na zaszeregowanie do konkretnej kategorii; grupy te określa się mianem taksonów. Najważniejsze stosowane dziś kategor...
[click for more]:
PODGROMADA: ssaki jajorodneSsaki jajorodne (Prototheria) - prassaki, najbardziej pierwotna podgromada ssaków, obejmująca jeden rząd: stekowce. Zaliczamy do nich dziobaka oraz 3 gatunki kolczatek. Ssaki te zachowały sporo cech gadzich: obecność kości kruczych, brak sutków....
[click for more] (Prototheria) - prassaki
PODGROMADA: † Allotheria
PODGROMADA: ssaki żyworodne (Theria)
- Szczep: † trójguzkowce (Trituberculata)
- Rzędy: † symetrodonty (Symmetrodontia)
- † pantoteria (Pantotheria)
- Szczep: ssaki niższe (Metatheria)
- Rząd: torbaczeTorbacze (Marsupialia), workowce, ssaki niższe, do których zalicza się około 280 gatunków, zarówno drapieżnych jak owadożernych i roślinożernych. Wg tradycyjnej klasyfikacji torbacze mają rangę rzędu i wyróżnia się w nim 19 rodzin - tę klasyfikację zamieszczono pod hasłem ssaki niższe. Wg najnowszych trendów torbacze mają rangę nadrzędu i wyróżnia się w nim 7 rzędów:...
[click for more] (Marsupialia)
- Szczep: łożyskowce (ssaki wyższe) (Placentalia=Eutheria).
- Rzędy: owadożerne (Insectivora)
- ryjkonosyRyjkonosy (Macrostelidea) - rząd ssaków łożyskowych, do którego zalicza się jedna rodzina z piętnastoma gatunkami afrykańskich, niewielkich zwierząt. Ryjkonosy były dawniej zaliczane do owadożernych. Ich cechą charakterystyczną jest długi, elastyczny nos w kształcie ryjka, duże oczy i długi, cienki ogon....
[click for more] (Macroscelidea)
- wiewióreczniki (Scandentia)
- latawce...
[click for more] (Dermoptera)
- nietoperze (Chiroptera)
- naczelneNaczelne (Primates) - rząd w obrębie ssaków łożyskowych. Dzieli się na dwa podrzędy: małpiatki i małpy właściwe. Najstarsze małpy znane są z eocenu (rodzaj Eosimias). Podział na małpy szerokonose i wąskonose nastąpił dość wcześnie. Już w miocenie istniały dwie niezależne linie rozwojowe małp (nadrodziny): wąskonose (Cercopithecoidea) i małpy człekokształtne (Hominoidea)....
[click for more] (Primates)
- † pradrapieżne
(Creodonta)
- † teniodontyTeniodonty (Taeniodontia) - wymarłe ssaki; zamieszkiwały Amerykę Pn., Chiny, Europę; żyły w paleocenie; krótka charakterystyka: mała puszka mózgowa, 2 pary dużych siekaczy, małe kły, pazury....
[click for more] (Taeniodontia)
- drapieżne (Carnivora)
- szczerbakiSzczerbaki (Edentata syn. Xenarthra) - rząd ssaków łożyskowych. Szczerbaki są zwierzętami Nowego Świata, występują w Ameryce Północnej i Południowej. Znane od paleogenu, rozwijały się przede wszystkim w Ameryce Południowej; po jej połączeniu z Ameryką Północną duża liczba gatunków szczerbaków wyginęła, część rozprzestrzeniła się na północ....
[click for more] (Xenarthra)
- łuskowce (Pholidota)
- zajęczaki (Lagomorpha)
- gryzonieGryzonie (Rodentia) stanowią najliczniejszy rząd ssaków, obejmujący 1800 gatunków zgrupowanych w 29 rodzinach. Cechą charakterystyczną wszystkich gryzoni jest obecność dwóch par stale rosnących siekaczy w górnej i dolnej szczęce oraz brak kłów. Większość gryzoni to zwierzęta roślinożerne, niektóre jednak nie stronią od pokarmu zwierzęcego. Zwierzęta te cechuje znaczna rozrodczość. Występują na wszystkich kontynentach, poza Antarktydą....
[click for more] (Rodentia)
- † prakopytne (Condylarthra)
- † tilodonty (Tillodontia)
- † amblipody (Amblypoda)
- syrenySyreny (Sirenia) - rząd ssaków łożyskowych, do którego zalicza sie dwie rodziny: (w nawiasie podano liczbę gatunków) Rodzina: diugonie (Dugongidae) (2 w tym jeden niedawno wymarły) Rodzina: manaty (Trichechidae) (3) Syreny zajmują szczególne miejsce w ekosystemie, ponieważ są jedynymi roślinożernymi ssakami wodnymi. Podobnie jak słonie, góralki i mrówniki wywodzą się od ssaków prakopytnych. Nie wiadomo, co skłoniło je do zajęcia zupełnie odmiennego typu środowiska....
[click for more] (Sirenia)
- trąbowce (Proboscidea)
- góralki (Hyracoidea)
- † desmostylia (Desmostylia)
- † embritopody
(Embrithopoda)
- † notoungulaty
(Notoungulata)
- † astrapoteria
(Astrapotheria)
- † litopterny (Litopterna)
- nieparzystokopytne...
[click for more] (Perissodactyla)
- mrówniki (Tubulidentata)
- parzystokopytneParzystokopytne (Artiodactyla), rząd ssaków łożyskowych obejmujący trzy podrzędy: (w nawiasie podano liczbę gatunków). Wspólną cechą parzystokopytnych jest obecność dwóch wyraźnie większych palców (trzeci i czwarty); są obe zakończone kopytami. Dzielą się na 3 podrzędy: świniokształtne, przeżuwacze, wielbłądowate....
[click for more] (Artiodactyla)
- walenie (Cetacea)
(† - rzędy wymarłe)
Zobacz też: teriologia, ssaki niższe
