| Psychoza |
schizofrenia
- paranoidalnaSchizofrenia paranoidalna to podtyp schizofrenii, który charakteryzuje się rozbudowanym i złożonym systemem urojeń (najczęściej prześladowczych, wielkościowych, urojeń odsłonięcia i oddziaływania zewnętrznego, urojeń nasyłania i wykradania myśli, ksobnych, czasem także urojeń zdrady, pochodzenia, hipochondrycznych) oraz niekiedy nasilonymi halucynacjami (najczęściej słuchowymi, praktycznie nigdy wzrokowymi). Częstokroć urojenia przybierają tak skomplikowaną formę, iż stają zrozu...
[click for more]
- hebefrenicznaSchizofrenia zdezorganizowana (przestarzałe hebefrenia) - to podtyp schizofrenii, który charakteryzuje się przede wszystkim niespójnością, absurdalnością zachowania oraz nieadekwatnością reakcji emocjonalnych lub ich całkowitym brakiem; ponadto obserwuje się wzmożoną wrażliwość na bodźce wewnętrzne, przy jednoczesnym osłabieniu wrażliwości na bodźce zewnętrzne. Mogą występować halucynacje oraz urojenia, ale nigdy nie tworzą one usystematyzowanej całości. Charakterystyczne dla c...
[click for more]
- katatoniczna
- niezróżnicowana
- rezydualnaSchizofrenia rezydualna, daw. schizofrenia prosta, schizofrenia I typu powodowana jest prawdopodobnie atrofią tkanki mózgowej (powiększanie komór). Objawia się przede wszystkim negatywnie, tzn. izolacją społeczną (wycofanie, zakłócenia w pełnieniu ról społecznych, zaniedbanie), spłyceniem emocjonalności, apatią a także myśleniem magicznym - wystepują niezwykłe doznania sensoryczne przy braku urojeń i halucynacji spowodowane zmianami...
[click for more]
|
psychozy afektywnePsychozy afektywne - inaczej choroby afektywne - grupa zaburzeń psychicznych o etiologii endogennej (czyli o przyczynach związanych z czynnikami wewnętrznymi - biochemicznymi lub genetycznymi), w przebiegu których występują okresowo (niekiedy cyklicznie) zaburzenia nastroju, emocji i aktywności. Wyróżnia się dwie grupy chorób afektywnych: zaburzenie afektywne dwubiegunowe, w przebiegu którego obserwuje się zespoły depresyjne i maniakalne oraz chorobę afektywną jednobiegunową - wyłącznie z...
[click for more]
|
parafreniaParafrenia - choroba psychiczna w której występują urojenia i omamy, ale nieobecne są jakościowe zaburzenia myślenia, np. rozkojarzenie, rozszczepienie struktury osobowości czy zaburzenia życia emocjonalnego. W systematyce chorób psychicznych parafrenia mieści się między schizofrenią paranoidalną a paranoją. Oprócz przewlekłej parafrenii pochodzenia endogennego wyróżnia się zespoły parafreniczne, spowodowane przez infekcję, intoksykację (zatrucie), lub choroby (np. niewydolność krą...
[click for more] |
| zespół Korsakowa |
Schizofrenia (Morbus Bleuleri, MB) to nazwa choroby uznawanej za najgłębsze zaburzenie psychiczne. Znajduje się w grupie psychoz endogennych.
Schizofrenia bywa uznawana za chorobę społeczną, gdyż statystycznie co setny człowiek może na nią zapaść. Jest to zagadkowe, tajemnicze
zaburzenie, które od stuleci z jednej strony napawało lękiem, z drugiej strony jego istota budziła zaciekawienie. Przez psychiatrówPsychiatria jest to dziedzina medycyny zajmująca się rozpoznawaniem, leczeniem oraz profilaktyką zaburzeń psychicznych, do których można zaliczyć: psychozy (m.in. psychozy afektywne, schizofreniczne, paranoidalne, parafreniczne), zaburzenia nerwicowe, dawniej nerwice (m.in. fobie, zaburzenia zwiazane z lękiem, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenia somatoformiczne, zaburzenia dysocjacyjne), upośledzenia umysłowe, uzależnienia, dysfunkcje seksualne i parafilie, zaburzenia osobowości, zaburz...
[click for more] nazywana "delficką wyrocznią psychiatrii", gdyż koncentrują się w niej
najważniejsze zagadnienia psychiki ludzkiej. Psychoza ta, dzięki bogactwu przeżyć chorych, nazywana jest chorobą
królewską.
Historia
Pierwsze wzmianki o schizofrenii znajdują się już w piśmiennictwie starożytnym, między innymi w Piśmie świętym. O ile depresja...
[click for more] czy padaczka już w starożytności zostały wyodrębnione jako choroby, schizofrenia najdłużej utrzymała znamię opętania przez moce tajemne. Pierwsze próby klasyfikacyjne schizorfenii zostały
podjęte dopiero w drugiej połowie XIX wieku. W 1860
roku Morel dokonał podziału form schizofrenii na paranoidalną, katatoniczną, hebrefreniczną i prostą. W 1911 roku Eugeniusz Bleuer stworzył pojęcie schizofrenii od greckiego schizo - rozszczepiam i fren -
umysł, wola. Za objawy schizofrenii Bleuer uznał autyzmAutyzm jest skomplikowanym zespołem upośledzenia rozwoju, w którym istotną rolę odgrywa funkcjonowanie mózgu. Jest to choroba neurologiczna, a nie czysto psychiczna, chociaż wśród typowych cech są problemy z komunikacją uczuć i związkami społecznymi. Występują również kłopoty z integracją wrażeń zmysłowych. W typowych przypadkach pojawia się w pierwszych trzech latach życia. Ocenia się, że występuje u około 2 do 6 na 1000 osób, przy czym jest cztery razy częstszy u mężczyzn ...
[click for more] oraz rozszczepienie
osobowości
Dane ogólne
Wiek
Schizofrenia jest chorobą ludzi młodych. Najczęściej występuje między 15 a 30 rokiem życia. Fakt, że w tym okresie są
największe szanse rozbicia osobowości nie jest bez znaczenia. Przy wszystkich blaskach młodości jest to okres życia niezwykle
trudny, nieraz tragiczny w spięciu między marzeniem a rzeczywistością, w dążeniu do sprawdzenia siebie, w łamaniu młodzieńczych
ideałów. Zdarzają sie przypadki schizofrenii dziecięcej oraz późnej:
- W dzieciństwie jednak spotyka się zwykle tylko poszczególne fragmenty schizofrenii jak autyzm, dziwaczność zachowania lub
mowy, ataki lęku z omamami itd. Fragmenty te nie tworzą jednak pełnego obrazu
schizofrenii.
- Schizofrenia która pojawia się po raz pierwszy w okresie pełnej dojrzałości lub starości, okazuje się nierzadko nawrotem;
przebyty w młodości epizod chorobowy mógł minąć niepostrzeżenie. Może też wiązać się z okresem przejściowym, zwłaszcza u kobiet,
czy też z organicznymi uszkodzeniami mózgu.
Płeć
Częstość występowania schizofrenii u kobiet i u mężczyzn jest taka sama, również obraz chorobowy nie przedstawia istotnych
różnic. U kobiet częściej spotyka się erotyczne podłoże choroby a u mężczyzn heroiczne (wysiłkowe).
Częstość występowania
Blisko 1% ogólnej populacji w społeczeństwach cywilizowanych zapada na schizofrenię. Około jednej czwartej pacjentów szpitali
psychiatrycznych stanowią chorzy na schizofrenię.
Dziedziczność
Istnieje zależność pomiędzy ryzykiem zachorowania na schizofrenię, a stopniem pokrewieństwa z osobą chorą. Badania rodzin,
bliźniąt i adopcyjne dostarczają dowodów na rolę czynników genetycznych w etiologii schizofrenii. Można sądzić, że dziedziczona jest predyspozycja do schizofrenii, która daje efekt w
postaci choroby dopiero w połączeniu ze środowiskowymi czynnikami ryzyka. Dokładny model dziedziczenia schizofrenii pozostaje
nieznany. Podobnie jak w przypadku innych chorób złożonych sugerowany jest raczej udział wielu genówGen jest to wyróżniony funkcjonalnie ciąg nukleotydów w łańcuchu DNA genomu (lub RNA u niektórych wirusów). Pojedynczy gen koduje za pośrednictwem mRNA pojedynczy łańcuch polipeptydowy lub jedną cząsteczkę RNA innego rodzaju - np. tRNA, rRNA lub inny rybozym. W skład wielu białek wchodzi więcej niż jeden łańcuch polipeptydowy - są zatem kodowane przez więcej niż jeden gen. Gen traktowany jest często jako najmniejsza jednostka dziedziczności, ale jest to pewne uproszczenie pochodząc...
[click for more], o relatywnie niewielkim wpływie, których efekt kumuluje się. Na znaczenie interakcji czynników genetycznych i
środowiskowych wspólnie zwiększających podatność na zachorowanie wydają się wskazywać m.in. wyniki badań adopcyjnych.
Czynniki cywilizacyjne i ekonomiczne
Badania wskazują że odsetek zachorowalności na schizofrenię wśród ludów
pierwotnych jest znacznie niższy niż w społeczeństwach cywilizowanych. Obraz psychoz jest nieco odmienny, przeważają formy
ostre - zbliżone do katatonii. Przy wejściu pierwotnych ludów w krąg cywilizacji zachodniej,
liczba przypadków wzrasta, a obraz chorobowy upodabnia się do spotykanego w naszej kulturzeKultura (z łac. cultura = "uprawa ziemi") to termin wieloznaczny, interpretowany w różny sposób przez przedstawicieli różnych nauk. Kulturę można określić jako pozagenetyczny przekaz danych, czyli całość społecznego dorobku ludzi, czyli zarówno wszystkie wartości duchowe (takie jak wzory myślenia i zachowania), jak i wszelkie wytwory materialne....
[click for more]. Czynniki ekonomiczne nie mają znaczenia przy częstotliwości zachorowań.
Początek choroby
Schizofrenia może zacząć się nagle, dramatycznie, nie pozostawiając wątpliwości że mamy do czynienia z chorobą umysłową, lub skrycie gdy miesiącami, lub nawet latami
najbliższe otoczenie nie orientuje się w rozwijającym się procesie chorobowym. Dopiero nagłe zaostrzenie czy postępująca
degradacja sygnalizuje psychozę.
Początek choroby nagły
W tym przypadku uderza nagła zmiana w sposobie zachowywania się. Może być to atak szału - silne podniecenie z dominującym
uczuciem lęku, ostry stan zmącenia, osłupienie, dziwaczność, rozkojarzenie, omamyHalucynacje (omamy) - są to zaburzenia spostrzegania definiowane jako fałszywe doświadczenia zmysłowe, patologiczne postrzeganie przedmiotów, które w rzeczywistości nie znajdują się w polu percepcji jednostki (lub w ogóle nie istnieją), któremu towarzyszy silne przekonanie o realności doznań i rzutowanie (projekcja) ich na zewnątrz. Wyróżniamy omamy elementarne (obejmują takie wrażenia jak pojedyncze błyski, migotanie, niezróżnicowane pojedyncze dźwięki), proste (spostrzeżenia dotyc...
[click for more],
ucieczka, próby samobójstwa czy samookaleczania najczęściej zadawane ostrymi narzędziami tj. żyletki etc.
Początek choroby powolny
W tym przypadku fasada jest zachowana, chory pozornie się nie zmienił, zachowuje formy towarzyskie, pracuje. Zmianę raczej się
wyczuwa niż zauważa. Chory czuje jak by był z innego świata. Zmiany mogą być bardzo nieznaczne jak częstsze wybuchy śmiechu,
szukanie samotnosci, zaniedbywania podstawowych czynności jak higiena, nadmierna pobożność, porzucenie dawnych zainteresowań itd.
Zmiana bywa czasem tak dyskretna, iż epizod schizofreniczny mija niepostrzeżony i dopiero nawrót choroby w zaostrzonej formie po
kilku miesiącach czy nawet latach przypomina otoczeniu, że chory kiedyś zachowywał się dziwnie.
Początek choroby nerwicowy
Istnieją "pseudonerwicowe" formy schizofrenii, w których na pierwszy plan wysuwają się objawy hipochondryczne, neurasteniczne, anankastyczne czy histeryczne. W takim wypadku ciężko odróżnić schizofrenię od nerwicy.
Jedynym objawem różniącym te choroby moze być poczucie inności i obcości.
Paragnomen
Zdarza się, że wybuch choroby jest na kilka tygodni lub miesięcy poprzedzony krótkim epizodem niezwykłego zachowania się,
niezgodnego z charakterem i dotychczasową linią życiową chorego. Może być to czyn niespodziewany, pozbawiony motywu.
Diagnoza i objawy
Schizofrenia wiąże się z upośledzeniem percepcji, myślenia i emocjiEmocja (łac. emotion, ang. emotion) - silne odczucie o charakterze pobudzenia, pozytywnego (pod wpływem szczęścia, zachwytu, spełnienia) lub negatywnego (pod wpływem gniewu, odrazy, strachu)....
[click for more].
Kryteria jakościowe diagnozowania schizofrenii dotyczą objawów:
- pozytywnych (wskazujących na obecność):
- halucynacjiHalucynacje (omamy) - są to zaburzenia spostrzegania definiowane jako fałszywe doświadczenia zmysłowe, patologiczne postrzeganie przedmiotów, które w rzeczywistości nie znajdują się w polu percepcji jednostki (lub w ogóle nie istnieją), któremu towarzyszy silne przekonanie o realności doznań i rzutowanie (projekcja) ich na zewnątrz. Wyróżniamy omamy elementarne (obejmują takie wrażenia jak pojedyncze błyski, migotanie, niezróżnicowane pojedyncze dźwięki), proste (spostrzeżenia dotyc...
[click for more]
- urojeńUrojenia - zaburzenia treści myślenia polegające na fałszywych przekonaniach, błędnych sądach, odpornych na wszelką argumentację i podtrzymywane mimo obecności dowodów wskazujących na ich nieprawdziwość. Obecne w wielu psychozach, w tym w przebiegu schizofrenii. Szczególnie rozbudowany system urojeń charakteryzuje schizofrenię paranoidalną. Treść urojeń często nie odpowiada poziomowi wiedzy chorego....
[click for more]
- dziwacznych zachowań
- trudności w komunikacjiKomunikacja to wymiana informacji między jej uczestnikami. Nośnikami danych mogą być słowa (komunikacja werbalna), gesty, teksty, obrazy, dźwięki czy też sygnały elektryczne albo fale radiowe. Ważne jest, aby były one zrozumiałe dla nadawcy i odbiorcy....
[click for more]
- negatywnych (świadczących o braku):
- ubóstwa mowy
- anhedoniiAnhedonia - brak lub utrata zdolności odczuwania przyjemności, radości, zadowolenia w sytuacjach, które zwykle dostarczają takich przeżyć wraz z utratą zainteresowania tym, co stanowiło wcześniej pasję. Występuje w niektórych postaciach depresji, w nerwicach, zaburzeniach osobowości i psychozach schizofrenicznych. Upośledzenie przeżywania powodowane jest znieczuleniem receptorow dopaminy....
[click for more]
- apatiiApatia - stan znacznie zmniejszonej wrażliwości na bodźce emocjonalne i fizyczne. Towarzyszy mu obniżenie aktywności psychicznej i fizycznej, utrata zainteresowań, zmniejszenie liczby kontaktów społecznych, anhedonia. Apatia jest częstym objawem depresji. Występuje także w zaburzeniach nerwicowych, wczesnej fazie kalectwa lub jako reakcja na silny uraz psychiczny....
[click for more]
- nieuwagi
- otępienia
- zahamowania ekspresji twarzy
- trudności prowadzenia aktywności społecznej (rodzinnej, małżeńskiej, zawodowej, czynności samoobsługowych)
Rodzaje schizofrenii wg DSM IV:
10 tez o schizofrenii
Program Schizofrenia – otwórzcie drzwi (http://www.psychiatria.org.pl/arch/524)
- 1. Schizofrenia jest chorobą
- 2. Jest chorobą o wielu wymiarach. Bierze się pod uwagę trzy możliwości:
-
- monogeniczność – istnienie jednej choroby;
- poligeniczność – istnienie grupy chorób o podobnych mechanizmach powstania;
- heterogeniczność – istnienie grupy różnych chorób.
- 3. Schizofrenia jest nie tylko chorobą
-
- jest także doświadczeniem chorej osoby i grupy bliżej otaczającej tę osobę, ponieważ wiąże się z różnorodnymi kryzysami:
-
- u osoby: poczucia rzeczywistości, poczucia tożsamości, poczucia auto-nomii, poczucia sprawności, poczucia nadziei,
poczucia sensu, poczucia istnienia
- w grupie: więzi, wolności, zaufania, współdziałania, aktywności, po-winności, pozycji, (statusu)
- 4. Schizofrenia nie jest chorobą dziedziczną.
- 5. Schizofrenia nie jest chorobą nieuleczalną.
- 6. Jest schizofrenia - nie ma schizofreników.
- 7. Chory na schizofrenię nie przestaje być człowiekiem, osobą, obywatelem.
- 8. Chorzy na schizofrenię nie zagrażają innym bardziej niż osoby zdrowe.
- 9. Chorzy na schizofrenię oczekują szacunku, zrozumienia i pomocy.
- 10. Schizofrenia rzuca światło na pytania egzystencjalne wspólne chorym i zdrowym.
-
- o granice poznawalności świata i własnych przeżyć.
- o granice między złudzeniem a rzeczywistością.
- o kryteria prawdy i fałszu.
- o relacje między wolnością a odpowiedzialnością.
- o granice i determinanty tożsamości.
- o sens życia i jego metafizyczne odniesienia.
Znane osoby cierpiące na schizofrenię
Wiele znanych osób zapadało na schizofrenię. Jedną z nich był Wacław Niżyński. U niego choroba rozpoczęła się przez paragnomen. Chory na schizofrenię był również świetny
rysownik Edmund MonsielEdmund Monsiel (ur. 1897, zm.1962) - artysta-samouk polskiego pochodzenia, od 1943 chory na schizofrenię. Pozostawił po sobie dorobek 533 rysunków i szkiców opatrzonych inskrypcjami o treści religijno-posłanniczej. Jego twórczość jest rodzajem albumu ilustrującego plastycznie obraz schizofrenii....
[click for more], u którego choroba wyzwoliła talent i była
inspiracą twórczości.
Inni chorzy na schizofrenię:
- Philip Kindred Dick
- Vincent van Gogh
- Georg Hegel
- Fryderyk
Hölderin
- Alfred Kubin
- Gerard de Nerval
- Isaac Newton
- Sylvia PlathSylvia Plath (urodzona 27 października 1932 - zmarła 11 lutego 1963) - amerykańska poetka, pisarka i eseistka. Już od lat dziecinnych wykazywała niezwykły talent poetycki, publikując swój pierwszy wiersz w wieku 8 lat. W tym okresie zmarł jej ojciec, profesor college'u, a zarazem wybitny pszczelarz....
[click for more]
- August Strindberg
- Emanuel Swedenborg
- WitkacyStanisław Ignacy Witkiewicz, pseudonim Witkacy (ur. 24 lutego 1885, zm. 18 września 1939), polski malarz, fotograf, pisarz, dramaturg i filozof....
[click for more]
- Virginia WoolfVirginia Woolf (25 stycznia 1882 - 28 marca 1941) angielska pisarka, zwolenniczka feminizmu. // ...
[click for more]
- John Nash JrJohn Forbes Nash Jr. (ur. 13 czerwca 1928) to amerykański matematyk i ekonomista. Prowadził badania nad teorią gier. Był współlaureatem nagrody Nobla z ekonomii w 1994 roku (nagrodę dostali wówczas także zajmujący się teorią gier Reinhard Selten i John Harsanyi). W latach 50. pracował w Massachusetts Institute of Technology w Cambridge, później jako profesor Uniwersytetu Princeton....
[click for more]
na podstawie:
Antoni Kępiński Schizofrenia
Zobacz też: