Definicja Religie rodzime Afryki (Szukaj)

Religie rodzime Afryki - Na religie współczesnej Afryki składają się systemy wierzeń i praktyk religijnych ludów Czarnej Afryki - części kontynentu położonej na południe od Sahary. Religie te, wchodząc w kontakt z dość agresywnie napierającym chrześcijaństwem i islamem, wytworzyły nowe synkretyczne religie, łączące elementy rodzime z chrześcijańskimi lub muzułmańskimi. Ogólnie można podzielić wszystkie te religie na 3 podstawowe grupy:

  1. rodzime religie afrykańskie
  2. czarny islamCzarny islam - nazwa stosowana dla określenia odmiany islamu wyznawanej przez ludność afrykańską, w której obok pierwiastków muzułmańskich obecne są liczne elementy wierzeń rodzimych. Zobacz: afrochrześcijaństwo, religie rodzime Afryki....
    [click for more]
  3. kościoły synkretyczne (chrześcijańsko-afrykańskie lub afro-chrześcijańskie)

Afrykę zamieszkuje około 767 milionów osób (1999), co stanowi 12,7% ludności świata. Północna część kontynentu została zdominowana przez islam, natomiast Czarna Afryka, nazwana przez Arabów Bilad-as-Sudan - Kraj Czarnych Ludzi, stanowiąca ponad 2/3 jego powierzchni, kultywuje jeszcze w około 50% tradycyjne wierzenia plemienne, 1/3 jej mieszkańców wyznaje islam, pozostali to chrześcijanie – katolicy, protestanci oraz wyznawcy religii afrochrześcjańskich.

Do krajów, w których religie rodzime odgrywają bardzo znaczącą rolę, należą: BeninBenin (do 1975 pod nazwą Dahomej) – państwo w Afryce nad Zatoką Gwinejską. Graniczy z Burkina Faso, Nigrem, Nigerią i Togo....
[click for more]
(71%), Bostwana (56%), Gwinea-BissauGwinea-Bissau (Guiné-Bissau, Republika Gwinei Bissau - Repùblica da Guiné-Bissau) - państwo w zachodniej Afryce, nad Oceanem Atlantyckim. Graniczy z Senegalem i Gwineą. Do Gwinei Bissau należą również liczne przybrzeżne wyspy, z których największe skupione są w Archipelagu Bijagós....
[click for more]
(50%), Liberia (49%), TogoTogo, Republika Togijska to małe państwo w zachodniej Afryce. Graniczy z Ghaną, Beninem i Burkina Faso. To jest zalążek artykułu z dziedziny geografii. Jeśli możesz, rozbuduj go. ...
[click for more]
(50%), Burkina Faso (55%), Zimbabwe (46,5%), Czad (35%), GhanaGhana (Republika Ghany - Republic of Ghana) – państwo w zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim. Graniczy z Togo, Burkiną Faso i Wybrzeżem Kości Słoniowej....
[click for more]
(45%). Statystyki te są tylko przybliżone i różne źródła podają odmienne dane.

Według różnych szacunków, Czarną Afrykę zamieszkuje od 800 do ponad 1200 grup etnicznych. Religie tego terenu są bardzo zróżnicowane między sobą, w następstwie dużego zróżnicowania etnicznego ludności. Pomijając nieliczne kulty międzyplemienne, każdy lud wyznaje własną religię. Etnocentryzm afrykańskich religii rodzimych nie był jednak w przeszłości barierą dla rozprzestrzeniania się pojedynczych idei i praktyk religijnych, nieraz na znacznych obszarach. Zarejestrowano w nich tak charakterystyczne formy wierzeń jak na przykład: animizmAnimizm (łac. anima - dusza) to zespół wierzeń występujący w religiach archaicznych bądź tradycyjnych zakładający istnienie świata namacalnego (materialnego) i świata (-ów) duchowego (-ych), współistnienie duszy i ciałem, przypisujący duszę (czasami ducha zmarłych przodków ludzkich) wszystkim roślinom, zwierzętom, mienrałom i żywiołom....
[click for more]
, fetyszyzm, totemizm, kult przodków czy politeizmPoliteizm (z gr. poly- = 'wielo' + theós = 'bóg'; wielobóstwo) - wiara w istnienie wielu bogów. Jego przeciwieństwem jest monoteizm. Zobacz: henoteizm....
[click for more]
.

Największe podobieństwa istnieją między religiami ludów o zbliżonych strukturach społeczno-politycznych i podobnym typie gospodarki. Opierając się na tych kryteriach, afrykańskie religie rodzime można podzielić na:

  • religie ludów łowieckich
  • religie ludów pasterskich
  • religie ludów rolniczych obszarów sawanny
  • religie ludów rolniczych obszarów leśnych

Klasyfikacja ta nie ma jednak charakteru wyłącznego, gdyż znaczną liczbę zjawisk religijnych można odnieść do każdej z wymienionych grup. Do najbardziej powszechnych zjawisk afrykańskich religii rodzimych można zaliczyć: wiarę w Istotę Najwyższą, kult bóstw i duchów niższego rzędu i kult przodków.

Poza nielicznymi wyjątkami, pojęcie Istoty Najwyższej jest znane wszystkim ludom. Istota Najwyższa jest wszechstwórcą, najwyższym sędzią, czasami protoplastą danego ludu. W hierarchii bytów duchowych zajmuje najwyższe miejsce, o czym świadczy treść mitów, inwokacji i modlitw składanych bóstwom, w kulcie nie odgrywa jednak ważnej roli. Świątynie, wyobrażenia plastyczne i ceremonie religijne poświęcone Istocie Najwyższej są rzadkością.

Istota najwyższa Amma występuje w wierzeniach Dogonów (MaliMali (Mali, Republika Mali - République de Mali) – państwo w zachodniej Afryce, bez dostępu do morza, graniczące z Senegalem, Mauretanią, Algierią, Nigrem, Gwineą, Wybrzeżem Kości Słoniowej i Burkiną Faso....
[click for more]
), jest to bóg-stwórca wszechświata i ludzi, ojciec bliźniąt Nommo — protoplastów ludzi i twórców cywilizacji. Amma jest przedmiotem kultu, nad którym czuwa specjalna kasta kapłanów ofiarników.

Istota najwyższa Dżok, w mitologii Szylluków (Sudan...
[click for more]
), jest stwórcą wszechświata i ludzi, mieszka na przemian w niebie i krainie zmarłych. W kulcie nie odgrywa żadnej roli, przedmiotem boskiej czci u Szylluków jest Nyikang — potomek Dżoka i protoplasta królewskiego rodu.

Istota najwyższa Katonda, w wierzeniach Gandów (Uganda), jest stwórcą Wszechświata i ludzi. Według jednego z mitów, jest on ojcem Kintu - bantuskiego odpowiednika biblijnego Adama, nie odgrywa znacznej roli w kulcie, który jest skoncentrowany na bóstwach przyrody i duchach przodków.

Istota najwyższa Nana Baluku, w wierzeniach Fonów (Benin), jest rodzicielką boskiej pary bliźniąt Mawu i Lise. Mawu (kobieta) włada nocą i księżycem, Lisa (mężczyzna) panuje nad dniem i słońcem.

Istota najwyższa Leza, w wierzeniach ludów Zambii, jest stwórcą Wszechświata i ludzi, bogiem błyskawicy, grzmotu i deszczu. W kulcie nie odgrywa większej roli, jest przykładem częstego w Afryce zjawiska rozprzestrzeniania się idei religijnych poza granice etniczne poszczególnych ludów.

Istota najwyższa Ngai, w wierzeniach Masajów i Kikujów (KeniaKenia (Kenya, Republika Kenii, ang. Republic of Kenya, sua. Jamhuri ya Kenya) – państwo we wschodniej Afryce nad Oceanem Indyjskim. // ...
[click for more]
), jest bogiem nieba, piorunów i deszczu, odpowiedzialnym za życie ludzi i bydła, pośrednikami między ludźmi a Ngai są laibonowie - kapłani tworzący oddzielny klan. U Masajów Ngaj jest również plemiennym bogiem wojny.

Istota najwyższa Njame, w wierzeniach Aszantów (Ghana), jest stwórcą wszechświata i ludzi. W kulcie zastąpił on wcześniejsze bóstwo, boginię - matkę Księżyca, zwaną również Njame. Istnieją świątynie poświęcone Njame, w których służą specjalni kapłani. Do niedawna każda rodzina zachowująca tradycję składała mu ofiary na domowym ołtarzu.

Istota najwyższa Nzambi, w wierzeniach wielu ludów bantuskich środkowozachodniej Afryki, jest stwórcą wszechświata i ludzi. Istnieje hipoteza o genetycznej jedności Nzambi i bóstwa Aszantów.

Istota najwyższa Olorun, w wierzeniach Jorubów (NigeriaNigeria (Federal Republic of Nigeria) – państwo w Afryce Zachodniej nad Zatoką Gwinejską. Nazwa państwa pochodzi z artykułu gazety The Times z 1897 roku. Główne miasta Nigerii to: Abudża, Lagos, Abeokuta, Ibadan, Port Harcourt....
[click for more]
), jest Panem Nieba, Wszechmocnym (Olodumare), stoi on na czele najbogatszego w religiach Afryki panteonu bóstw niższego rzędu zwanych orisza, nie ma własnego kultu, świątyń ani kapłanów, ale jego imię często pojawia się w hymnach (oriki) kierowanych do innych bóstw.

Kult bóstw i duchów niższego rzędu rozwinięty najbardziej u ludów rolniczych obszarów leśnych, może mieć charakter kultu ogólnoplemiennego lub lokalnego. Bóstwa i różnorodne duchy uosabiają najczęściej siły przyrody oraz różne dziedziny ludzkiej aktywności. Bóstwa tworzą nieraz bardzo rozbudowane panteony, mają własne świątynie i kapłanów, składa się im ofiary i zanosi do nich modły indywidualnie lub grupowo podczas specjalnych świąt. Granica między bóstwami i innego rodzaju duchami nie jest wyraźna i ulega stałym zmianom pod wpływem zmian społeczno-kulturowych.

Wspomniane już orisza są bóstwami, z których ważniejsze mają ośrodki kultu z kapłanami, grupy wyznawców, specjalne hymny pochwalne (oriki), itp. Wśród najbardziej popularnych: Obatala – wysłany z nieba przez Oloruna w celu stworzenia świata, Orunmila — bóg wyroczni Ifa, Ogun — bóg żelaza, kowalstwa i wojny oraz Szango - bóg błyskawicy i grzmotu, mieszkający w pałacu wśród chmur, skąd razi piorunami ludzi za krzywoprzysięstwa i kłamstwa. Szango szczególnym kultem cieszy się w mieście Oyo (południowa Nigeria), którego był mitycznym władcą.

Kult przodków, zwanych w wielu bantuskich językach Mizimu, nie znany tylko ludom łowieckim, przejawia się na poziomie plemienia, klanu lub rodu na terenach rozciągających się od Zimbabwe po Ugandę. Jest on następstwem wiary w nieśmiertelność duszy i czci dla tradycji reprezentowanej przez przodków.

Duchy przodków są pośrednikami między ludźmi a Istotą Najwyższą, mogą być dobroczynne lub szkodliwe, w zależności od tego, jak człowiek wywiązuje się z obowiązku regularnego składania im ofiar. Szczególne znaczenie ma kult przodków z rodów królewskich podniesionych często do rangi bóstw.

Zobacz też: religie pierwotneReligiami pierwotnymi nazywamy najstarsze wierzenia religijne, rekonstruowane na podstawie świadectw archeologicznych. Co prawda, z braku wystarczającej dokumentacji nie wiemy jak naprawdę one wyglądały, jak się kształtowały, ani jaka jest ich geneza, niemniej na podstawie obserwacji tych religii, które się do dziś zachowały i reprezentują według badaczy stadium najbardziej pierwotne, można snuć różne przypuszczenia....
[click for more]
.

Artykuł ten, po głosowaniu na stronie "propozycje do artykułów na medal" został uznany za godny umieszczenia na liście artykułów na medal.
Religie prehistoryczne
Religia starozytnego Rzymu
Religie pierwotne
Religie rodzime Australii i Oceanii
Religie rodzime Afryki
Religia objawiona
Religia monoteistyczna
Religia Mezopotamii
Religia uniwersalistyczna
Religia państwowa
Religie w Indiach
Religia naturalna
Tresc udostepniana na licencji 'GNU Free Documentation License'.

Cache: OK - (Cache Hit) | Exec Czas: 0.140 | INTLinks: 32

Contakt: info AT definicja DOT com

"religie afryka"
"religie synkretyczne"
"religie afrykanskie"
"swiatynie starozytnego rzymu"
"czarny islam"
"wierzenia mieszkańców Afryki"
"rodzime religie Afryki"
"Największe miasta Świata"
"podobieństwa między islamem a chrześcijaństwem"
"Zatoka gwinejska"