Rada Unii Europejskiej (fr. Conseil de l'Union européenne, ang. Council of the European Union), dawniej zwana Radą Ministrów, jest głównym organem decyzyjnym Wspólnot Europejskich.
Rada UE przybrała obecną nazwę na mocy własnej decyzji w 1993 roku. Jednakże w traktatach stanowiących podstawę Unii cały czas widnieje nazwa Rada (Wspólnot Europejskich).
Rada, w zależności od rozpatrywanych spraw, składa się bądź z ministrów spraw zagranicznych każdego z państw członkowskich Unii Europejskiej (jest to wtedy tzw. Rada Ogólna), bądź z takiej samej liczby ministrów innego resortu.
Przewodniczącym Rady jest minister z kraju sprawującego aktualnie prezydencję. Prezydencja Rady przypada co pół roku na kolejne państwo członkowskie.
Państwa sprawujące prezydencję
| Rok |
1 I – 31 VI |
1 VII – 31 XII |
| 2002 |
Hiszpania |
DaniaDania, Królestwo Danii (Kongeriget Danmark) – państwo położone w Europie Północnej (Skandynawia), najmniejsze z państw nordyckich. W jej skład wchodzą też Grenlandia oraz Wyspy Owcze. Graniczy od południa z Niemcami....
[click for more] |
| 2003 |
GrecjaGrecja (Ελλάδα, Republika Grecka - Ελληνική Δημοκρατία) – państwo w południowo-wschodniej Europie, członek Unii Europejskiej. Graniczy od północy z Albanią, Macedonią i Bułgarią, od wschodu z Turcją....
[click for more] |
Włochy |
2004...
[click for more] |
Irlandia |
HolandiaHolandia (nazwa oficjalna Królestwo Niderlandów (Holandii), Koninkrijk der Nederlanden lub Nederland) - państwo w Europie zachodniej, członek Unii Europejskiej. Inne nazwy: Onland. Na Królestwo Niderlandów składają się tzw. Niderlandy właściwe (położone w Europie) oraz terytoria zamorskie: Antyle Holenderskie i Aruba....
[click for more] |
2005...
[click for more] |
Luksemburg...
[click for more] |
Wielka BrytaniaWielka Brytania, Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Great Britain, The United Kingdom of Great Britain and the Northern Ireland) jest wyspiarskim państwem położonym w zachodniej Europie. W skład Wlk. Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania, Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Wyspy Normandzkie i wyspa Man, posiadają odrębny status dependencji Korony brytyjskiej. Terytoriami zależnymi od Wielkiej Bryt...
[click for more] |
| 2006 |
Austria |
FinlandiaFinlandia, Republika Finlandii (Suomen Tasavalta) - państwo w północnej Europie, członek Unii Europejskiej. Graniczy od zachodu ze Szwecją, od północy z Norwegią i od wschodu z Rosją....
[click for more] |
Obługę Rady zapewnia Sekretariat, na czele którego stoi Sekretarz Generalny (obecnie Javier SolanaFrancisco Javier Solana Madariaga (ur. 14 lipca 1942 w Madrycie, Hiszpania), hiszpański polityk, wysoki przedstawiciel Unii Europejskiej ds. wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa....
[click for more]). Sekretarz Generalny od 1999 r. Z urzędu pełni też funkcję Wysokiego Przedstawiciela do spraw Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa. Funkcję tą sprawuje od 18 IX 1999 na mocy decyzji Traktatu amsterdamskiego.Traktat amsterdamski (oficjalnie: Traktat z Amsterdamu zmieniający Traktat o Unii Europejskiej, Traktaty ustanawiające Wspólnoty Europejskie oraz niektóre związane z nimi akty), TA, umowa międzynarodowa parafowana 17 czerwca 1997 r., podpisana 2 października 1997 r. w Amsterdamie. TA wszedł w życie 1 maja 1999 roku....
[click for more]
Rada uchwala rozporządzenia, dyrektywy i decyzje, mające moc wiążącą dla każdego członka UE. Może też wydawać zalecenia i opinie, niemające takiej mocy. Rada, wraz z Parlamentem EuropejskimParlament Europejski to jednoizbowy parlament reprezentujący obywateli państw należących do Unii Europejskiej. Oficjalną siedzibą Parlamentu jest Strasburg, choć komisje parlamentarne i władze klubów mieszczą się w Brukseli. Sekretariat i biblioteka ma zaś swoją siedzibę w Luksemburgu....
[click for more] uczestniczy w ustalaniu unijnego budżetu.
Posiedzenia Rady są przygotowywane przez Komitet Stałych Przedstawicieli (COREPER) składający się z ambasadorów państw członkowskich akredytowanych przy Wspólnotach. Decyzje w mniej kontrowersyjnych sprawach są podejmowane przez COREPER i tylko formalnie zatwierdzane przez Radę.
W zależności od istotności sprawy Rada podejmuje decyzje w trojaki sposób:
- większością zwykłą – jest to domyślny sposób podejmowania uchwał, jednak w praktyce stosuje się go tylko do spraw technicznych;
- większością kwalifikowaną – obecnie uchwala się tak większość decyzji merytorycznych (zobacz niżej);
- jednomyślnie – dawniej sposób stosowany najczęściej, po zmianach wprowadzonych przez JAE, TA i TN stopniowo ograniczono jego używanie na rzecz większości kwalifikowanej; dalsze ograniczenie przewiduje projekt TKEKonstytucja dla Europy (oficj. Traktat ustanawiający Konstytucję dla Europy) to projekt traktatu konstytucyjnego, który ma zostać zawarty między państwami członkowskimi Unii Europejskiej. Projekt Konstytucji dla Europy został opracowany przez powołany specjalnie w tym celu Konwent Unii Europejskiej pod przewodnictwem Valéry'ego Giscard d'Estaing. Efektem zakończonych 10 lipca 2003 r. prac Konwentu stał się obszerny, liczący 278 stron dokument. Rada Europejska zatwierdziła projekt konstytucji ...
[click for more]; wstrzymanie się od głosu nie stoi na przeszkodzie do jednomyślnego podjęcia uchwały.
Większość kwalifikowana w Radzie
W przypadku głosowania większością kwalifikowaną każdemu z państw przypisuje się pewną liczbę głosów ważonych (zob. tabela poniżej). Przyjęcie aktu następuje w wypadku uzyskania odpowiedniej większości głosów "za":
- Od 1 stycznia 1973...
[click for more] do 31 grudnia 1980...
[click for more] (9 państw członkowskich):
- jeśli akt głosowany był na wniosek Komisji: 41 na 58 głosów (70,69%)
- w pozostałych przypadkach: 41 głosów oddanych przez co najmniej 6 (2/3 ogółu) państw.
- Od 1 stycznia 1981...
[click for more] do 31 grudnia 1985...
[click for more] (10 państw członkowskich):
- jeśli akt głosowany był na wniosek Komisji: 45 na 63 głosy (71,43%)
- w pozostałych przypadkach: 45 głosów oddanych przez co najmniej 6 (3/5 ogółu) państw.
- Od 1 stycznia 1986...
[click for more] do 31 grudnia 1994...
[click for more] (12 państw członkowskich):
- jeśli akt głosowany był na wniosek Komisji: 54 na 76 głosów (71,05%);
- w pozostałych przypadkach: 54 głosy oddane przez co najmniej 8 (2/3 ogółu) państw.
- Od 1 stycznia 1995 do 31 kwietnia 2004 (15 państw członkowskich):
- jeśli akt głosowany był na wniosek Komisji: 62 na 87 głosów (71,26%);
- w pozostałych przypadkach: 62 głosy oddane przez co najmniej 10 (2/3 ogółu) państw;
-
- W okresie tym obowiązywał tzw. kompromis z Ioanniny.
- Od 1 maja 2004 do 31 października 2004 (25 państw członkowskich):
- jeśli akt głosowany jest na wniosek Komisji: 88 na 124 głosy (70,97%);
- w pozostałych przypadkach: 88 głosów oddanych przez co najmniej 2/3 ogółu (czyli 17) państw.
- Od 1 listopada 2004 (25 państw członkowskich):
- jeśli akt głosowany będzie na wniosek Komisji: 232 na 321 głosów (72,27%);
- w pozostałych przypadkach: 232 głosy oddane przez co najmniej 2/3 ogółu (czyli 17) państw;
- w każdym przypadku członek Rady będzie mógł zażądać sprawdzenia, czy państwa stanowiące większość kwalifikowaną stanowią co najmniej 62% ogółu ludności Unii; jeśli nie – uchwała nie zostanie podjęta.
Rozkład głosów ważonych
| Państwo |
do 31 X 2004 |
od 1 XI 2004 |
| Niemcy |
10 |
29 |
| Wielka Brytania |
10 |
29 |
Francja Francja, Republika Francuska (France, République Française) - państwo położone w Europie zachodniej, członek Unii Europejskiej. Graniczy z Hiszpanią, Andorą, Monako, Włochami, Szwajcarią, Niemcami, Luksemburgiem i Belgią....
[click for more] |
10 |
29 |
| Włochy |
10 |
29 |
| Hiszpania |
8 |
27 |
PolskaPolska - państwo położone w środkowej części Europy nad Morzem Bałtyckim, należące do Unii Europejskiej oraz NATO. Graniczy z Niemcami, Czechami, Słowacją, Ukrainą, Białorusią, Litwą i Rosją....
[click for more] |
8 |
27 |
| Holandia |
5 |
13 |
| Grecja |
5 |
12 |
| Czechy |
5 |
12 |
| Belgia |
5 |
12 |
| Węgry |
5 |
12 |
| Portugalia |
5 |
12 |
SzwecjaSzwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) jest państwem w Europie północnej, zaliczanym do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku....
[click for more] |
4 |
10 |
| Austria |
4 |
10 |
| Słowacja |
3 |
7 |
| Dania |
3 |
7 |
| Finlandia |
3 |
7 |
| Litwa |
3 |
7 |
| Irlandia |
3 |
7 |
| Łotwa |
3 |
4 |
| Słowenia |
3 |
4 |
| Estonia |
3 |
4 |
Cypr...
[click for more] |
2 |
4 |
| Luksemburg |
2 |
4 |
MaltaMalta, Republika Malty (Repubblika ta' Malta, Republic of Malta) – państwo wyspiarskie położone w Europie Południowej, na Morzu Śródziemnym, na południe od Sycylii. // ...
[click for more] |
2 |
3 |
Dalsze zmiany w sposobie głosowania większością kwalifikowaną przewiduje projekt Konstytucji Unii. Zniesiony ma być system głosów ważonych, ma go zastąpić system podwójnej większości:
- jeśli akt głosowany będzie na wniosek Komisji lub Ministra Spraw Zagranicznych: zwykła większość (czyli dla 25 członków – 13) państw reprezentujących co najmniej 3/5 (60%) ludności Unii;
- w pozostałych przypadkach: większość 2/3 (czyli dla 25 członków – 17) państw reprezentujących co najmniej 3/5 (60%) ludności Unii.
Postanowienia dotyczące sposobu głosowania miałyby wejść w życie 1 listopada 2009...
[click for more] roku.
Projekt Konstytucji zmienia poza tym oficjalną nazwę Rady na "Rada Ministrów".
Zobacz też:
- Kompromis luksemburski
- Rada EuropejskaRada Europejska (fr. Conseil européen, ang. European Council) to organ Unii Europejskiej mający za zadanie wyznaczanie ogólnych kierunków rozwoju Unii. Rady Europejskiej nie należy mylić z Radą Unii Europejskiej ani Radą Europy. Ta ostatnia nie jest w ogóle instytucją unijną, lecz niezależną od UE organizacją międzynarodową....
[click for more]
Łącza zewnętrzne: