Psychopatia, osobowość dyssocjalna (ICD-10Klasyfkacja ICD-10 - Międzynarodowa Statystyczna Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych to europejski system diagnozy nozologicznej. Każda jednostka nozologiczna posiada oznaczenie alfanumeryczne w postaci: LCC(.C) gdzie C to cyfra, a L - litera. ...
[click for more] F60.2), osobowość antyspołeczna to zaburzenie struktury osobowości o charakterze trwałym,
dotyczące 2 – 3% każdej populacji. Zaburzenie to wiąże się z obecnością trzech
deficytów psychicznych: lęku, uczenia się i relacji
interpersonalnych.
Kazimierz
Pospiszyl dzieli zaburzenie na typ impulsywny i typ kalkulatywny.
Pospiszyl wyróżnia w psychopatii:
- deficyt lęku - defekt emocjonalny polegający na braku przyswajania odruchów moralnych i braku empatiiEmpatia - w psychologii termin oznaczający umięjętność wczuwania się w czyjeś emocje. Osoba nie posiadająca tej umiejętności jest "ślepa" emocjonalnie i nie potrafi ocenić ani dostrzec stanów emocjonalnych innych osób. Osoba posiadająca tę umiejętność potrafi na podstawie obserwacji zachowania, mimiki twarzy, ruchów ciała i sposobu mówienia odgadnąć stan emocjonalny obserwowanej osoby....
[click for more];
- deficyt uczenia się – dominujące w typie impulsywnym zachowania agresywne;
- upośledzenie związków – relacje oparte na przydatności innych do własnych celów, płytkie związki – dominujące w
typie kalkulatywnym, ignorowanie konwencji społecznych;
- cierń psychopatyczny – zubożone życie psychiczne, kompensowane przez narcyzm – wyczulenie
na przejawy niedoceniania.
Kryteria diagnostyczne:
Aby zdiagnozować psychopatię muszą wystąpić następujace objawy:
- długotrwałe zachowania antyspołeczne (udowodnione występowanie przed 15 r.ż. [nawykowe kłamstwo, wcześnie
podejmowane zachowania seksualne o charakterze agresywnym,
nadużywanie alkoholu, kradzieże]);
- aktualnie:
- nierówne postępy w nauce/pracy,
- brak odpowiedzialności rodzicielskiej,
- łamanie prawa – przestępstwa pospolite, niezdolność do trwałego związku, powtarzające się akty agresji, impulsywność, okrucieństwo;
Kryteria diagnostyczne ICD-10
- nieliczenie się z uczuciami innych
- lekceważenie norm
- niemożność utrzymania związków
- niska tolerancja frustracji i próg wyzwalania agresji
- niezdolność przeżywania poczucia winy i uczenia się (kary)
- skłonność do obwiniania innych
Kryteria diagnostyczne osobowości dyssocjalnej wg Cleckleya (1985):
- utrwalone i nieadekwatne zachowania antyspołeczne bez wyraźnej motywacjiMotywacja, czyli stan gotowości człowieka do podjęcia określonego działania, to wzbudzony potrzebą zespół procesów psychicznych i fizjologicznych określający podłoże ludzkich zachowań i ich zmian....
[click for more] (przestępstwa sprawiają wrażenie przypadkowych, bezcelowych i impulsywnych, są pospolite – kradzieże,
oszustwa),
- brak poczucia winy, wstydu i
odpowiedzialności, skruchy – kontakty płytkie i nastawione na eksploatację,
- brak lęku,
- ubóstwo emocjonalne - brak zdolności do przeżywania emocji – brak integracji sfer poznawczej, behawioralnejZachowanie (czasem określane jako behawior) człowieka lub zwierzęcia - skoordynowane postępowanie w odniesieniu do określonego otoczenia w określonym (stosunkowo krótkotrwałym) czasie, na który składają się reakcje ruchowe wykonywane za pomocą mięśni szkieletowych. Może być reaktywne lub celowe - ukierunkowane na osiągnięcie celu (czynność)....
[click for more] i emocjonalnej
- trwała niezdolność do związków uczuciowych z innymi ludźmi,
- bezosobowy stosunek do życia seksualnego (przedmiotowe traktowanie partnera),
- nieumiejętność odraczania satysfakcji (dążenie do natychmiastowego zaspokajania popędów i potrzebPotrzeba psychiczna to stan osoby odczuwającej brak, czyli frustrację potrzeb. Działa jak sygnał alarmowy, prowadząc jednostkę do czynności, która może ją zaspokoić. Pojęcie potrzeba jest wyrażeniem mylnie używanym zamiennie z pojęciami popęd, instynkt....
[click for more]),
- autodestrukcyjny wzorzec
życia (np. po okresie dobrego przystosowania niszczenie dotychczasowych osiągnięć z przyczyn niezrozumiałych dla otoczenia),
- nieumiejętność planowania odległych celów (koncentracja na teraźniejszości),
- niezdolność przewidywania skutków swojego postępowania,
- niezdolność wyciągania wniosków z przeszłych doświadczeń (tj. nieefektywność uczenia się),
- nie dające się logicznie wyjaśnić przerywanie konstruktywnej działalności,
- w miarę sprawna ogólna inteligencja, formalnie nie zaburzona,
- nierozróżnianie granicy między rzeczywistością a fikcją, prawdą a kłamstwem,
- nietypowa lub niezwykła reakcja na alkohol,
- częste szantażowanie samobójstwem,
- tendencje do samouszkodzeń.
Skutkami powyższych cech jest niedostateczna adaptacjaAdaptacja - zmiana w celu przystosowania do nowych warunków. 1. W fizjologii: Przystosowanie się organizmu żywego do życia w nowych dla niego, trwale zmienionych warunkach bytowych. 2. W psychologii: Dostosowanie zachowania do wymogów sytuacji i środowiska. (zob. stres)...
[click for more], zachowania
antyspołeczne bez wyraźnej motywacji, brak sumienia i poczucia
odpowiedzialności, brak wykształcenia pomimo "dobrej inteligencji", brak zawodu, ubóstwo emocjonalne, brak stałych związków
rodzinnych, uleganie nałogom (alkohol, rzadko inne uzależnienia),
częste konflikty z porządkiem prawnym, które raczej są drobne i przypadkowe (rzadziej są to przestępstwa złożone, planowane).
Badanie diagnostyczne przeprowadza się: DKO,
MMPIMMPI (Minnesota Multiphasic Personality Inventory) - Jeden z najczęściej używanych psychologicznych testów osobowości. Zawiera 566 pytań, na które należy odpowiedzieć "prawda" lub "fałsz". W wyniku daje trzy skale kontrolne, dziesięć skal klinicznych i kilkadziesiąt podskal. Każda skala i podskala testu jest normalizowana do skali tenowej....
[click for more], Mach IV i V, skalami kłamstwa.
Przyczyny osobowości nieprawidłowej:
Czynniki:
- społeczno-kulturowe (proces wychowania i socjalizacji)
- brak jednego z rodziców w wyniku rozwodu/separacji
- klimat emocjonalny poprzedzający rozwód,
- brak zainteresowania ze strony ojca,
- chwiejność rodzicielska;
- wczesne doświadczenia
- zachowania antyspołeczne,
- ubóstwo materialne rodziny,
- modelowanie...
[click for more] przez ojca o cechach osobowości psychopatycznej,
- matka
nadopiekuńcza lub odrzucająca,
- ADHDADHD {Attention Deficit Hyperactivity Disorder} czyli Zespół nadpobudliwości psychoruchowej, określany w literaturze jako zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi lub zaburzenia hiperkinetyczne, jest to grupa zaburzeń charakteryzujących się „wczesnym początkiem (zazwyczaj w pierwszych pięciu latach życia), brakiem wytrwałości w realizacji zadań wymagających zaangażowania poznawczego, tendencją do przechodzenia od jednej aktywności do drugiej bez ukończenia żadnej z nic...
[click for more]
- genetyczne
- fizjologiczne
- zmiany w EEGElektroencefalografia (EEG) - nieinwazyjna metoda diagnostyczna służąca do badania bioelektrycznej czynności mózgu. Badanie polega na odpowiednim rozmieszczeniu na powierzchni skóry czaszki elektrod, które rejestrują zmiany potencjału (odprowadzenia jednobiegunowe) lub różnice w potencjale różnych części mózgu (odprowadzenie dwubiegunowe) i po odpowiednim ich wzmocnieniu tworzą z nich zapis - elektroencefalogram. Jeśli elektrody umieści się bezpośrednio na korze mózgu (np. podczas oper...
[click for more] (dodatkowa iglica – krótkotrwałe napady aktywności fal mózgowych, wskazujące
na pobudzenie, podczas zachowań agresywnych bez poczucia winy i lęku)
- niedojrzałość mózgu – zmniejszenie liczby zachowań przestępczych po 30 r.ż.,
- dysfunkcja układu limbicznego (sterującego emocjami i motywacją)
- psychologiczne
- niedorozwój superegoSuperego jest jedną ze struktur osobowości w modelu psychoanalitycznym, obok ego oraz id. Superego stanowi wewnętrzną reprezentację wartości moralnych i ideałów uznawanych przez daną społeczność, które przekazywane są dziecku przez rodziców w procesie socjalizacji. Jest to instancja „moralna”, dążąca do doskonałości (w przeciwieństwie do id kierującego się zasadą przyjemności). Główne funkcje superego to hamowanie impulsów id, przekonywanie ego, aby cele realistyczne zastąpi...
[click for more] - niemożność wyciągania wniosków z doświadczeń, w których
poniesiono karę,
- chroniczny niedobór pobudzenia,
- kulturowe
Socjopatia to trwałe zachowania antyspołeczne, pojawiające się w wieku dorastania, trwające w okresie dorosłości, w
kilku różnych obszarach.
Udoskonalenie metod badania mózgu spowodowało wydzielenie swoistej kategorii osobowości nieprawidłowej, uwarunkowanej nabytym,
zwłaszcza w okresie płodowym, okołoporodowym lub we wczesnym dzieciństwie,
uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego.
Osobowość nieprawidłową o podłożu organicznym nazywamy encefalopatią lub charakteropatią (tj. organicznymi zaburzeniami charakteru).
Zobacz też: zaburzenia osobowości, makiawelizm...
[click for more]
|