|
Definicja Przypadek (Szukaj)
|
Przypadek to kategoria gramatyczna głównie języków fleksyjnych, przez którą odmieniają się rzeczownikiRzeczownik to nazwa części mowy oznaczającej większość występujących statycznie obiektów i zjawisk, a zwykle także inne rzeczy, i tworząca podmiot w zdaniu. Rzeczowniki mogą odmieniać się według liczb i przypadków. W większości języków istnieje jakiś system klasyfikacji rzeczowników. Systemy te to zwykle system rodzajów (niewielka zamknięta ilość kategorii mająca duży wpływ na inne konstrukcje języka) lub system liczników (duża otwarta ilość kategorii mająca ograniczony wp...
System deklinacyjny jest niezbędny do ustalenia właściwych relacji poszczególnych wyrazów w zdaniu. Konsekwencją jego istnienia jest swoboda kształtowania kolejności wyrazów w zdaniu: podmiot... Języki mające przypadki mają ich zwykle 4-7, zdarzają się też języki z 2 przypadkami jak bułgarski (zwykle zanikający uprzednio bogatszy system), czy też kilkunastoma (z których część powstała przez fonetyczną inkorporację uprzednio niezależnych morfemów) jak fiński lub węgierski (trzeba jednak pamiętać, że języki te, jako nieindoeuropejskie, nie są w tym zestawieniu adekwatne). Przypadkom różnych języków nadaje się takie same nazwy - jest to czasem niewłaściwe, ponieważ zasięg użycia przypadka o tej samej nazwie bywa w różnych językach odmienny - np. zastosowanie "dopełniacza" w językach polskim i niemieckim w niewielkim stopniu się pokrywa. Z drugiej zaś strony system deklinacyjny języków europejskichEuropa (gr. i łac. Europa, może związane z gr. europos, 'łagodnie wznoszący się', względnie od asyr. ereb 'zachód') – część świata (a według niektórych kontynent), która rozciąga się od Oceanu Atlantyckiego na zachodzie, do gór Ural włącznie na wschodzie, oraz od Morza Śródziemnego, Morza Czarnego i obniżenia Kumsko-Manyckiego na południu do Morza Arktycznego na północy. Dokładny przebieg wschodniej granicy geograficznej przedstawiony jest w haśle granica Europa-Azja.... Teoria deklinacji została wypracowana w Grecji w IV wieku p.n.e. Również GrecyGrecy to naród pochodzenia indoeuropejskiego. Tworzące go plemiona dotarły na tereny Grecji w II tysiącleciu p.n.e.. W starożytności Grecy dzielili się na... Podstawowy podział przypadków przebiega pomiędzy casus recti (przypadki niezależne) oraz casus obliqui (przypadki zależne). Te pierwsze to mianownik i wołacz, te drugie to reszta. W językach indoeuropejskich obserwuje się tendencję do stopniowej redukcji liczby przypadków tak, by pozostał tylko jeden casus rectus oraz jeden casus obliquus. Ponadto w wielu językach europejskich (np. w języku francuskim i angielskim) zróżnicowanie form przypadka ogranicza się do zaimków. Poniższa tabelka pokazuje orientacyjnie liczbę przypadków w różnych językach indoeuropejskich. Należy zwrócić uwagę, że jakkolwiek tabelka uporządkowana jest w kolejności malejącej liczby przypadków, nie znaczy to jednak, że we wszystkich językach panuje bezspornie tendencja do ich redukcji. Przeciwnie, niektóre języki (np. litewski) mają tendencje do przebudowy systemu i zwiększania liczby przypadków.
Język polski zachował aż siedem przypadków z pierwotnego zestawu ośmiu:
Przypadki w językach indoeuropejskich
To, że biernik, ablatiwus i miejscownik odpowiadają na pytania kolejno dokąd? (w pol. w kogo? w co?), skąd? (w pol. od kogo? od czego?) oraz gdzie? (w pol. w kim? w czym?) jest reliktem deklinacji praindoeuropejskiej. Zagadnieniem związanym z tematyką przypadków są tzw. funkcje syntaktyczne przypadków. Nawet w językach o dużej liczbie przypadków i rozwiniętej fleksji (polski - 7, łacina - 6/7, greka - 5) poszczególne przypadki spełniają po kilka funkcji syntaktycznych. Np. dopełniacz, oprócz funkcji posesywnej (czyj?), pełni też funkcję porównawczą, bo występuje w wyrażeniach porównawczych typu większy od czego?, funkcję separatywną typu odrywać coś od czego? itp. Takie pomieszanie funkcji wynika częściowo z synkretyzmu przypadków, a częściowo z dostosowywania pierwotnych ich funkcji do nowych zadań. Zob. także lista przypadków | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Cache: OK - (Cache Hit) | Exec Czas: 0.104 | INTLinks: 44 Contakt: info AT definicja DOT com "*biernik w niemieckim" "przypadki zależne dopelnienie" " definicja wołacz celownik biernik miejscownik" |