Definicja Piotr I Wielki

Piotr I Wielki 1672 - 1725 - po śmierci swojego przyrodniego brata Fiodora III (1676-1682) współregent Rosji od 1682 (wspólnie z przyrodnim rodzeństwem: bratem Iwanem V oraz siostrą ZofiąZofia Aleksiejewna Romanowa, ros. Царевна Софья Алексеевна � оманова (ur. 17 września (27) 1657 - zm. 3 lipca (14) 1704) - regentka (w latach 1682 - 1689) i siostra carów Iwana i Piotra, córka Aleksego (1645-1676)....
[click for more], która nie chciała dopuścić go do władzy), car Rosji od 1689, cesarz Wszechrosji od 1721...
[click for more], syn Aleksego (1645-1676), z dynastii RomanowówRomanowowie - dynastia carów, potem cesarzy rządzących Rosją od 1612 do 1917. Protoplastą dynastii był bojar Michał Romanow obwołany carem po wypędzeniu z Kremla Polaków. Męska linia Romanowów wygasła wraz ze śmiercią Piotra II w 1730 roku....
[click for more].

Piotr I otrzymał staranne wykształcenie, w młodości nauczył się języka holenderskiego i niemieckiego, interesowały go szczególnie zagadnienia wojskowe i techniczne. Był pierwszym z carów rosyjskich, który podróżował za granicę. W 1697 uczestniczył incognito w wyprawie do krajów europejskich pod nazwiskiem Piotr Michajłow. Odwiedził wówczas kraje Rzeszy, Holandię oraz Anglię, spotkał się z wieloma monarchami europejskimi, poznał stosunki społeczne krajów zachodnioeuropejskich, ich osiągnięcia techniczne, organizację społeczeństwa.

Po powrocie z rekonesansu zagranicznego Piotr I zainicjował wdrażanie szerokich reform, mających na celu unowocześnienie państwa. Wprowadzane na przestrzeni wielu lat reformy dotyczyły wojska, administracji i gospodarki państwa, a także oświaty, kultury i cerkwi. Wszak jako pierwsze wprowadzone zostały zmiany w zakresie obyczajowości. BojarzyBojarzy - z bułgarskiego boliare. boliarin, na Rusi wyższa szlachta feudalna, magnaci, wielcy właściciele ziemscy. W Księstwie Moskiewskim, w ramach Dumy Bojarskiej, współuczestniczyli w rządzeniu państwem. W Rosji tytuły bojarskie stosowano do czasów Piotra I Wielkiego, który je zniósł....
[click for more] zostali przymuszeni do skrócenia szat i ogolenia bród, w ogóle brody mogli nosić tylko duchowni, chłopi i kupcy, ci ostatni za specjalną opłatą. Zaprowadzono naukę tańców zachodnich, wprowadzono palenie tytoniu itp.

Piotr I zreformował armię, przez coroczny obowiązkowy pobór do służby stałej w regularnej armii. Przy pułkach gwardyjskich utworzył szkoły kadetów, gdzie młodzi szlachcice zdobywali szlify oficerskie. Wprowadził nowy podział administracyjny, dzieląc kraj na gubernie, prowincje i dystrykty. A także zmiany w systemie zarządzania miastami, tworząc magistraty z burmistrzami na czele. Na czele nowych urzędów umieszczał podległych sobie ludzi, utrwalając w ten sposób absolutyzm carski i centralizację władzy.

Żywo interesował się sprawami gospodarczymi, dbał o rozwój manufaktur i handlu, w obrotach z zagranicą stosował politykę protekcyjną. Zorganizował sieć szkół świeckich na poziomie elementarnym. Utworzył Akademię Nauk. Zmienił kalendarz na juliański w miejsce stosowanego dotychczas w Rosji kalendarza "od stworzenia świata", wprowadził nowy alfabet – grażdankę. Podporządkował też państwu cerkiew prawosławną, przez co Rosja przejęła kulturową tradycję Bizancjum.

Jednak głównym celem, jaki wytyczył sobie Piotr I było „wyrąbanie” dostępu Rosji do ciepłych mórz, to jest do Bałtyku i Morza CzarnegoMorze Czarne (w starożytności : Pontus Euxinus co znaczy Morze Gościnne) jest morzem śródlądowym Oceanu Atlantyckiego rozciągającym się pomiędzy Azją mniejszą na południu, Kaukazem na wschodzie , Niziną Wschodnioeuropejską na północy i Półwyspem Bałkańskim na zachodzie....
[click for more]. Już w 1696...
[click for more] r. urządził wyprawę wojenną przeciwko TurcjiTurcja (Türkiye, Republika Turecka - Türkiye Cumhuriyeti), państwo położone w Azji na półwyspie Azja Mniejsza, a częściowo również w Europie ze stolicą w Ankarze. Część azjatycka zwana jest Anatolią. Część europejska (Tracja) stanowi 3% powierzchni i oddzielona jest Morzem Marmara i cieśninami Bosfor i Dardanele. Turcja jest krajem czterech mórz, gdyż dodatkowo od północy otacza ją Morze Czarne, od zachodu Morze Egejskie, a od południa Morze Śródziemne. Graniczy z 8 państwami, c...
[click for more] i zdobył port-twierdzę AzowAzow - miasto w Rosji nad Donem, u jego ujścia do Morza Azowskiego; 61 tys. mieszk. (1971). Notowane od XI w. jako ośrodek Pieczyngów, od XIII w. w mongolskiej Złotej Ordzie, w XV w. turecka twierdza, od 1739 w Rosji....
[click for more], u ujścia DonuDon - rzeka w Rosji, długości 1870 kilometrów i powierzchni dorzecza 420 tys. kilometrów kwadratowych. Jej bieg bierze swój początek na Wyżynie Środkoworosyjskiej, kończy się zaś ujściem do Morza Azowskiego w pobliżu Rostowa nad Donem....
[click for more] do Morza Azowskiego Morze Azowskie (Azowśke more, Azowskoje morie) - część Morza Czarnego znajdująca się u wybrzeży Ukrainy (Półwysep Kerczeński) oraz Rosji (Półwysep Tamański) łącząca się z nim przez Cieśninę Kerczeńską. Powierzchnia morza wynosi blisko 38 tys. km², średnia głębokość 7 m, a maksymalna dochodzi do 13,5 m. Temperatura wód powierzchniowych wynosi ok. -1°C w zimie i 25-27°C w lecie, a zasolenie waha się pomiędzy 12 a 14 ‰....
[click for more]. Na dalszą ekspansję na wybrzeża Morza Czarnego w tym czasie Rosjanie nie mogli sobie jednak pozwolić, wobec braku na zachodzie Europy koalicjantów do wojny z Turcją.

W 1700 r. Rosja wzięła udział w III wojnie północnej (1700-1721), w ramach koalicji antyszwedzkiej, a skład której wchodziły też Dania, Prusy, Rzeczpospolita i SaksoniaSaksonia (śrdw.-łac. Saxonia, kraina Sasów; niem. Sachsen, również Saxe) - kraj związkowy w Niemczech graniczący z Polską, Czechami i z następującymi landami: Bawaria, Turyngia, Saksonia-Anhalt i Brandenburgia. Land ten został utworzony w 1990 roku po zjednoczeniu Niemiec. Obejmuje on w przybliżeniu obszar dawnego królestwa Saksonii (patrz historia poniżej). Pod względem powierzchni Saksonia jest dziesiątym, a pod względem liczby ludności, szóstym spośród 16 niemieckich landów....
[click for more]. Wojna rozpoczęła się w 1700 r. od zwycięstw wojsk szwedzkich Karola XIIKarol XII (szw. Karl XII; 17 czerwca 1682 - 30 listopada 1718) - król Szwecji od 1697 r., syn Karola XI....
[click for more] w Kurlandii, po czym SzwedziSzwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) jest państwem w Europie północnej, zaliczanym do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku....
[click for more] okupowali prawie całe terytorium Polski i LitwyLitwa (Lietuva, Republika Litewska, Lietuvos Respublika) - państwo w północno-wschodniej Europie, jedna z republik nadbałtyckich. Graniczy od zachodu z Rosją, od południa z Polską, od wschodu z Białorusią i od północy z Łotwą. Jest członkiem Unii Europejskiej....
[click for more].

Kilkuletni pobyt wojsk szwedzkich w Rzeczypospolitej i Saksonii, Piotr I wykorzystał na powiększenie i dozbrojenie swych armii. Zadbał zwłaszcza o rozbudowę i unowocześnienie artylerii, niwelując dotychczasową przewagę Szwedów w tym względzie. Kontynuując działania wojenne na terytoriach przybałtyckich Rosjanie zdobyli południowe wybrzeża Zatoki Fińskiej, aż do Jeziora Ładoga, oraz twierdze DorpatTartu (niem. Dorpat) jest drugim co do wielkości miastem Estonii. Ma 101,2 tys. mieszkańców (2000). W przeciwieństwie do Tallina, który jest dzisiaj stolicą polityczną i finansową Estonii, Tartu jest często uważane za stolicę kulturową i intelektualną....
[click for more] i NarwęNarwa (Narva) - miasto w północno-wschodniej Estonii, na granicy z Rosją, nad rzeką Narwą, niedaleko ujścia tej rzeki do Zatoki Fińskiej (Morze Bałtyckie). W 2002 roku miasto liczyło ponad 70 tys. mieszkańców i zajmowało obszar 84,54 km². W Narwie urodził się słynny szachista Paul Keres....
[click for more]. W 1703...
[click for more] r. u ujścia rzeki Newy rozpoczęto budowę twierdzy Pietropawłowskiej, jako zalążek nowego miasta portowego Sankt Petersburga Sankt Petersburg (ros. Санкт-Петербург) to miasto w Rosji, położone w delcie rzeki Newy oraz na przyległej wyspie; ma dostęp do Zatoki Fińskiej. Liczba mieszkańców miasta w obecnym roku wynosi 4,7 miliona ludzi, a jego powierzchnia to ponad 670 kilometrów kwadratowych (powierzchnia zespołu miejskiego jest jeszcze większa i wynosi 1439 kilometrów kwadratowych]. Zespół miejski ok. 5 550 000 mieszkańców....
[click for more].

Dopiero wiosną 1708 r. Szwedzi ruszyli z Rzeczypospolitej na rozprawę z Rosją. Lecz tym razem, po kilku, jeszcze zwycięskich, potyczkach, po przejściu ciężkiej, mroźnej zimy na Ukrainie, zostali rozbici 8 lipca8 lipca jest 189. (w latach przestępnych 190.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 176 dni. // ...
[click for more] 1709 r. w bitwie pod Połtawą. Po niej Szwedzi wycofali się z terenów rosyjskich i Rzeczypospolitej. Wszak wojna rosyjsko-szwedzka była nadal kontynuowana, ale już bez żadnych szans dla Szwecji, która ostatecznie utraciła na rzecz Rosji całe Inflanty z Rygą, EstonięEstonia (Eesti, Republika Estońska - Eesti Vabariik) - państwo w północno-wschodniej Europie, powstałe po I wojnie światowej. Graniczy z Łotwą od południa i z Rosją od wschodu....
[click for more], Karelię i tereny wokół Jeziora Ładoga. Formalnie druga wojna północna zakończyła się w 1721 r. pokojem w Nysztad w FinlandiiFinlandia, Republika Finlandii (Suomen Tasavalta) - państwo w północnej Europie, członek Unii Europejskiej. Graniczy od zachodu ze Szwecją, od północy z Norwegią i od wschodu z Rosją....
[click for more].

Rosja w jego wyniku uzyskała szeroki dostęp do Bałtyku i możliwość rozwoju swej floty, oraz nieograniczonego handlu z całym światem. Piotr I Wielki zrealizował więc swój plan otwarcia dla Rosji „okna na świat”. Kontynuował też intensywnie budowę Sankt Petersburga i już w 1712 r. przeniósł do tego miasta stolicę imperium. W dniu pokoju nysztadzkiego przybrał tytuł cesarza Wszechrosji,

Po zwycięstwie połtawskim Piotr I mógł już względnie swobodnie przystąpić do realizacji swego drugiego wielkomocarstwowego celu, jakim było wyparcie Turków za Morze Czarne. To też już w 1710...
[click for more] r. rozpoczął działania wojenne przeciw nim w Mołdawii, zresztą po wcześniejszym wypowiedzeniu Rosji wojny przez Wysoką Portę. Nie uzyskał jednakże powodzenia i szybko wycofał się z wojny, zawierając pokój za cenę oddania Turcji twierdzy Azow nad Donem, zniszczenia kilku innych oraz znacznej kontrybucji. Oczywiście strategiczny cel jej pokonania pozostał bez zmian, lecz jego realizacja zajęła jeszcze siedemdziesiąt lat.

Również nęcącym i perspektywicznym celem Rosji było opanowanie i kolonizacja północnej i środkowej Azji. Piotr I w 1717...
[click for more] r. podjął ekspedycję wojskową do Azji Środkowej, a na flance południowej wszczął wojnę z Persją, zdobywając dla Rosji pas terenów wzdłuż południowych brzegów Morza Kaspijskiego.

Następczynią po Piotrze została jego żona Katarzyna IKatarzyna I (15 kwietnia 1683 lub 1684 - 17 maja 1727) - caryca Rosji w latach 1725 - 1727, żona Piotra I Wielkiego (1689-1725)....
[click for more].

Zobacz też:

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów cara Piotra I

Rosja w XVII wiekuRosja w XVII wieku - Czasy wielkiej smuty, wojen ze Szwecją, Polską i Turcją, ekspansja kolonialna w północnej Azji. Borys Godunow (1598-1605) - Kolonizacja Zachodniej Syberii. Wielka smuta (1605-1613) - Okres chaosu, samozwańczych carów, wojna z Rzeczpospolitą. Fiodor II Borysowicz (1605) Dimitr Samozwaniec I (1605-1606) Wasyl IV Szujski (1606-1610) Władysław Waza (1610-1613) Michał I Fiodorowicz (1613-1645) - Początek dynastii Romanowych. Rozejm w Dywilinie (1619) wojna smoleńska (1632-1634) ...
[click for more] - Historia Rosji

Kategorie: Władcy Rosji | Romanowowie