To jest artykuł z cyklu
Historia ChinChiny są jednym z państw o najdłuższej tradycji politycznej, a obok Egiptu, Mezopotamii i Indii także jednym z najstarszych ośrodków cywilizacyjnych świata. Poniższe zestawienie zawiera w ujęciu chronologicznym najbardziej istotne wydarzenia z dziejów Chin w okresie 2205 p.n.e. - 2000)...
[click for more] |
| Pierwsze dynastie |
KonfucjanizmKonfucjanizm - system filozoficzno-religijny zapoczątkowany w Chinach przez Konfucjusza (Kong Fuzi, Kongzi) w V wieku p.n.e., a następnie rozwinięty m.in. przez Mencjusza (konfucjanizm idealistyczny) i Xunzi (konfucjanizm realistyczny) w III wieku p.n.e.. Konfucjanizm głosi, że zbudowanie idealnego społeczeństwa i osiągnięcie pokoju na świecie jest możliwe pod warunkiem przestrzegania obowiązków wynikających z hierarchii społecznej oraz zachowywania tradycji, czystości, ładu i porządku....
[click for more] |
Pierwszy cesarz QinPierwszy cesarz Qin (221 p.n.e. - 207 p.n.e.) W Epoce Walczących Królestw liczba królestw zmniejszała się stale, w związku z podbojem mniejszych przez większe. W 300 p.n.e. było ich jeszcze 11, ale w 256 p.n.e. już tylko siedem. Najsilniejszym i najbardziej dynamicznym było królestwo Qin, rządzone przez swych króli despotycznie, według doktryny wszechwładzy panującego i pełnego posłuszeństwa ze strony poddanych. Podbiło ono kolejno wszystkie pozostałe, skłócone ze sobą, państwa i w ...
[click for more] |
| Złoty wiek dynastii Han |
| Epoka Trzech Królestw |
Dynastia SongDynastia Song (590 - 1279) Od połowy X wieku Chiny znajdowały się pod panowaniem cesarzy dynastii Song. Zreformowali oni gruntownie państwo w dziedzinie wojskowości, administracji, gospodarki i kultury. Ponad milionową armię zredukowano do pół miliona żołnierzy zawodowych, wspomaganych przez milicję terytorialną. Dla administracji krajem powołano odpowiednio przeszkolonych, profesjonalnych urzędników, zwanych mandarynami....
[click for more] |
| Dynastie Yuan i Ming |
| Mandżurska dynastia Qing |
Pierwsza wojna opiumowaPierwsza wojna opiumowa trwała w latach 1839-1842. Na początku XIX w. panujący w Chinach Mandżurowie, kierując się własnymi zyskami, ograniczyli handel z zagranicą do kilku monopolistycznych organizacji kupieckich, znajdujących się pod ich nadzorem. Protestowali przeciwko temu kupcy europejscy, zwłaszcza angielscy i francuscy, którzy działali w ramach ekspansywnych Kompanii Wschodnioindyjskich. Proponowali oni przede wszystkim otwarcie wielkiego chińskiego rynku zbytu dla swych towarów. Kupuj...
[click for more] |
| Powstanie tajpingów |
| Druga wojna opiumowa |
Reformy dynastii QingReformy dynastii Qing (1864-1872) Po wojnach domowych i z mocarstwami europejskimi rządzący Chinami, Mandżurowie zrozumieli konieczność unowocześnienia gospodarki, zreformowania armii i rezygnacji z izolacji wobec świata zewnętrznego. W Pekinie powołano wtedy specjalny urząd, którego zadaniem było nawiązanie stosunków gospodarczych i naukowych z zagranicą oraz przeprowadzenie reform w Cesarstwie z wykorzystaniem osiągnięć światowych. Ze środków państwowych wybudowano szereg stoczni okr...
[click for more] |
Chiny w epoce polityki samoumacnianiaChiny w epoce polityki samoumacniania (1861-1897) Chiny przez długie wieki, do połowy XIX wieku prowadziły politykę izolacjonistyczną. Dopiero po pokonaniu przez mocarstwa zachodnie w wojnach opiumowych, skutkującym koniecznością zawierania nierównych traktatów handlowych, oraz po wielkich powstaniach ludowych połowy XIX wieku (powstanie tajpingów), dostrzeżono na dworze cesarskim w Chinach konieczność podjęcia reform w celu wzmocnienia państwa. Rozpoczęto przejmowanie wzorców zachodnich ...
[click for more] |
| Powstanie bokserów |
| Powstanie Republiki Chińskiej |
| Kuomintang |
| Wojna domowa, agresja japońska |
| Ostatni cesarz chiński dynastii Qing |
| Druga wojna światowa, wojna ludowowyzwoleńcza |
| Rewolucja kulturalna |
| Przemiany w Chinach na przełomie XX i XXI wieku |
Pierwsze dynastie (2205 p.n.e. Zmarli około 2295 p.n.e. - Sargon I, władca Akadu, uważany za twórcę pierwszego imperium w historii świata Wydarzenia w Europie...
[click for more] - 221 p.n.e. ...
[click for more]).
Najwcześniejsze ślady osadnictwa ludzkiego w Chinach znajdują się w dolinach rzek Huang-ho...
[click for more] (Żółtej) i Chang Jiang...
[click for more] (Długiej) (także Jangtse, Jangtse kiang). Przyjmuje się, że w IV tysiącleciu, dzięki zastosowaniu przez rolnicze wspólnoty rodzinne nawadniania pól i zintensyfikowaniu w ten sposób produkcji ryżu, nastąpił znaczny wzrost liczby ludności. Według legendy, pierwsze państwo i dynastia założone zostały przez Wielkiego Ju, panującego w około 2205 p.n.e.-2198 p.n.e. Zmarli Wydarzenia w Europie Wydarzenia w Azji około 2200 p.n.e. - zniszczenie przez ludy indoeuropejskie grodu trojańskiego (według warstw archeologicznych jest to tzw. Troja II, nie jest to zdobycie Troi, które opisywał Homer) około 2129 p.n.e. - najazdy Gutejczyków kładą kres imperium akadyjskiemu 2112 - Urnammu zapoczątkowuje III dynastię z Ur Wydarzenia w Afryce...
[click for more]
Pierwsza historycznie znana dynastia Szang (Shang), panowała od ok. 1760 p.n.e. Zmarli 1781 p.n.e. - Szamsziadad, władca Aszur 1750 p.n.e. - Hammurabi, król Babilonii Wydarzenia w Europie...
[click for more] Chiny stanowiły wtedy konglomerację plemion o ustroju niewolnictwa. Rozkwit państwa przypadł na XIII wiek p.n.e. Zmarli 1237 p.n.e. (1213 p.n.e.?) - Ramzes II, egipski faraon z dziewiętnastej dynastii Wydarzenia w Europie około 1250 p.n.e. - początek egejskiej wędrówki ludów Wydarzenia w Azji...
[click for more], budowano wtedy liczne miasta, rozpowszechniło się stosowanie miedzi, powstało pierwsze pismo piktograficzne. Około 600 p.n.e. ...
[click for more] zostało w Chinach wprowadzone do użytku żelazo, którego zastosowanie do wyrobu narzędzi rolniczych pozwoliło na dalsze rozwinięcie produkcji żywności.
Do 256 p.n.e. Chinami rządzili królowie dwu dynastii Szang i Czou (Zhou), przy czym od 770 p.n.e. ...
[click for more] faktyczną władzę, w podzielonym na lenna państwie, sprawowali wodzowie feudalni, zwani hegemonami. W czasach tych, obejmujących tzw. Epokę Wiosen i Jesieni oraz Epokę Walczących Królestw, trwały nieustanne waśnie i wojny domowe. Mimo to nadal rozwijały się gospodarka rolna oraz miasta, jako ośrodki władzy administracyjnej, handlu i rzemiosła.
Jakby w kontraście i sprzeciwie do istniejących nietolerancyjnych stosunków społecznych, często cechujących się przemocą i okrucieństwem, na początku V wiek p.n.e. powstała nauka filozoficzna, zwana od imienia twórcy, konfucjanizmem, która głosiła humanitaryzm, poszanowanie tradycji i hierarchii w społeczeństwie, sprawiedliwość społeczną, idee zjednoczenia państwa. Głosiła też, że człowiek jest z natury dobry i że społeczeństwo po powinno być rządzone przez mędrców. Była to nauka przede wszystkim o sposobie sprawowania władzy oraz ustalająca normy etyczno-moralne, jakie powinny obowiązywać w życiu społecznym.
Przez prawie trzy stulecia konfucjanizm nie zyskał jednakże szerszego uznania, a nawet był okresowo ostro potępiany (palenie ksiąg konfucjańskich w czasie dynastii Qin). Dopiero za dynastii Han, to jest od 206 p.n.e. stał się on doktryną filozoficzną i religią państwową Chin feudalnych, a do dziś stanowi ważny element chińskiej kultury duchowej.