Definicja Amiga

Amiga (hiszp. la amiga - przyjaciółka) - popularna marka komputerów produkowanych przez firmę CommodoreCommodore to popularne określenie Commodore International - firmy, która odegrała wiodącą rolę w rozwoju komputerów domowych w latach 80. i 90. Firma zbankrutowała w 1994 roku; od tego czasu kilkakrotnie próbowano wznowić rozwój stworzonego przez nią systemu Amiga....
[click for more]. Po bankructwie tego ostatniego, marka ta została przejęta przez firmę Escom, następnie przez Gateway. W końcu wyłoniła się samodzielna firma Amiga INC.

System operacyjny

Podstawowym systemem operacyjnym Amigi jest AmigaOSAmigaOS - system operacyjny opracowany przez firmę Commodore dla produkowanych przez siebie komputerów Amiga. Wersja 1.0 została wydana w 1985 roku. System od początku 32 bitowy, napisany został dla procesora Motorola 68000. Obsługiwane procesory to: MC68000 MC68020 MC68030 MC68040 MC68060. Od wersji 4.0 system AmigaOS obsługuje procesory PowerPC, system pracuje nadal na M68x00 istnieje jednak możliwość uruchamiania programów na PPC. Konstrukcja i oprogramowanie kart procesorowych umożliwia jedn...
[click for more].

Istnieje także wiele dystrybucji systemu Linux działających na komputerach Amiga (działa na nich również OpenBSDOpenBSD - wolnodostępny system operacyjny typu UNIX z rodziny BSD zgodny z normą POSIX. Projekt powstał w 1996 roku jako efekt rozłamu w zespole NetBSD, jego inicjatorem był kanadyjski programista Theo de Raadt....
[click for more] i NetBSDNetBSD - wysoce przenośny, dostępny na wiele architektur system operacyjny z uniksowej rodziny BSD, zgodny z normą POSIX. Maskotką NetBSD - podobnie jak całej rodziny BSD - jest daemon, bardzo często przedstawiany w kasku inżynierskim. Oficjalnym zawołaniem jest Of course it runs NetBSD, ang. Oczywiście, że działa na tym NetBSD - nawiązujące do rekordowej liczby architektur, na które przeniesiono system. Często wykorzystywanym motywem graficznym jest obraz opiekacza do tostów zarządzanego p...
[click for more]).

Modele

Pierwszym modelem Amigi, wprowadzonym do sprzedaży w lipcu 1985Kalendarium informatyczne 1985 roku Pojawił się pierwszy model multimedialnego komputera Amiga - Amiga 1000. // ...
[click for more] była Amiga 1000Amiga 1000 - zaprojektowany w roku 1984 przez inżynierów firmy Commodore i 23 lipca 1985 r. zademonstrowany publicznie pierwszy w historii mikrokomputer wielozadaniowy, wykorzystujący graficzny interfejs użytkownika. Komputer używał specjalnego systemu operacyjnego AmigaOS, dawał użytkownikowi do dyspozycji kolorową grafikę i dźwięk. Komputery Amiga cieszyły się przez całe lata niesłychaną popularnością; do dziś mają licznych zwolenników - "amigowców". Późniejsze modele Amigi były ...
[click for more] z procesorem MC68000 7,14MHz firmy MotorolaMotorola jest firmą telekomunikacyjną, znaną dziś z produkcji szerokiego zakresu urządzeń, między innymi telefonów komórkowych, sprzętu nadawczo-odbiorczego, oraz infrastruktury sieciowej dla telefonii komórkowej GSM i CDMA. Wcześniej (oddział Semiconductor Product Sector) znana była również jako producent elementów półprzewodnikowych, w tym procesorów do komputerów osobistych Atari, Commodore Amiga, Apple Macintosh. SPS już dzisiaj nie jest częścią Motoroli, oddział ten został pr...
[click for more] i chipsetem...
[click for more] OCSOCS - chipset montowany w pierwszych modelach komputerów Amiga. Składał się z kilku chipów, mianowicie: Agnus (Fat Agnus, Super Agnus) - serce OCS, układ odpowiadający za multimedia: pełnił fukcję kontrolera DMA dla dźwięku i grafiki, zajmował się pamięcią Chip RAM (do 512kB) - czyli tą przeznaczoną dla grafiki, zajmował się odświeżaniem itd. w trybach PAL i NTSC (??) Paula - niezmieniony od 1984 chip odpowiadający za fenomenalne w swym czasie możliwości dźwiękowe Amig: 4 kanały ...
[click for more].

Dwa lata później pojawiły się dwa modele - A500 i A2000, bardzo podobne do A1000.

A500 była komputerem domowym, z jednostką centralną zintegrowaną w jednym płaskim pudełku z klawiaturą i napędem dyskietek. Brak było kontrolera dysku twardego, choć istniały zewnętrzne urządzenia tego typu. Możliwości rozbudowy z przyczyn czysto objętościowych były mniejsze niż w poprzednich modelach (choć i tak duże). Pierwsze serie obu tych komputerów były wyposażone w chipset OCS (tzw Original chipset). Wersja 500+ charakteryzowała się nowszym oprogramowaniem ROM i większą ilością pamięci RAM oraz chipsetem ECS...
[click for more] (Enhanced chipset).

A2000 była komputerem profesjonalnym, z dużymi możliwościami późniejszej rozbudowy. Oferowana była w kilku wariantach: A1500 (z dwoma napędami dyskietek), A2000HD (z dyskiem SCSI), A2000UX (działająca pod kontrolą systemu UnixUnix Time-Sharing System (pisane również jako UNIX, choć nie jest to skrót - nazwa "UNIX" jest kalamburem określenia MULTICS, który był wzorem dla Uniksa) to system operacyjny napisany w 1969 w Bell Labs (UNIX System Laboratories, USL) przez Dennisa Ritchie i Kena Thompsona. Rozwijany później w bardzo dynamiczny sposób, co zaowocowało powstaniem wielu odmian i implementacji....
[click for more], dokładniej SVR4).

Rozwinięciem modelu A2000 była Amiga 3000 (1990Kalendarium informatyczne 1990 roku Pojawienie się modelu 3000 komputera Amiga. koniec istnienia ARPANETU Mitch Kapor zakłada Electronic Frontier Foundation (EFF) usługa archie udostepnione przez Petera Deutsch, Alana Emtage, i Billa Heelan at McGill // ...
[click for more]) - pierwszy 32-bitowy model Amigi. Wyposażona była w procesor MC68030 (14 lub 25 MHz) i chipset ECS. Istniała wersja UX pracująca pod kontrolą SVR4 (patrz: Unix). Chipset ECS oraz firmowo zamontowany flicker-fixer...
[click for more] oraz firmowo zamontowany kontroler SCSI, możliwość dokupienia kontrolera DMADMA (ang. Direct Memory Access - bezpośredni dostęp do pamięci) - technika, w której inne układy (np. kontroler dysku twardego, karta dźwiękowa, itd.) mogą korzystać z pamięci operacyjnej RAM lub (czasami) portów we-wy pomijając przy tym procesor główny - CPU. Wymaga to współpracy ze strony procesora, który musi zaprogramować kontroler DMA do wykonania odpowiedniego transferu, a następnie na czas przesyłania danych zwolnić magistralę systemową (przejść w stan wysokiej impedancji). S...
[click for more]. Kickstart 2.04, elegancka obudowa desktop.

W (1991) roku rozpoczęto sprzedaż modelu z wbudowanym napędem CD - o nazwie Amiga CDTV. Z różnych powodów, model ten nie został dobrze przyjęty przez klientów - zawierał Kickstart 1.3 i brak mu było wbudowanej stacji dyskietek. Niemniej jednak jest jednym z niewielu takich rozwiązań w dziedzinie komputerów osobistych. Amiga CDTV z wyglądu bardzo przypominała magnetowid lub odtwarzacz CD.

Następnym krokiem (1992Kalendarium informatyczne 1992 roku Pojawienie się komputera Amiga 600. Veronica, pierwsza wyszukiwarka internetowa dla gophera zostaje udostępniona na Uniwersytecie Nevada liczba hostów w Internecie sięga miliona ...
[click for more]) był komputer A600 - najmniejszy model Amigi, pozbawiony nawet bloku numerycznego klawiatury. Chociaż minęło 7 lat od premiery modelu A1000, nadal posiadała procesor 68000 (7.14 MHz), ale już chipset ECS. Posiadała jednak kontroler dysku twardego, miejsce na dysk 2,5", stację dyskietek, nowy kickstart (w pierwszych seriach zawierający błędy), wbudowany modulator TV a nawet złącze PCMCIA.

Kolejnym modelem była Amiga 1200 z roku 1993Kalendarium informatyczne 1993 roku pojawienie się komputera Amiga 1200 Novell wytacza proces BSD o zastrzeżony kod AT&T Novell przekazuje prawa do marki Unix i Single UNIX Specification dla X/Open ostatnia wersja Systemu V z Unix System Laboratories (USL) Mosaic (przeglądarka www z NCSA) otwiera graficzną stronę sieci (roczny przyrost WWW 341,634%, gophera 997%) ...
[click for more] - następczyni modelu A500. Posiadała w pełni 32-bitowy procesor MC68EC020 (wersja procesora MC68020MC68020 - mikroprocesor firmy Motorola należący do rodziny M68000 (zwanej też rodziną m68k). Jest to pierwszy w pełni 32-bitowy mikroprocesor tej rodziny. Jest produkowany do tej pory (wrzesień 2004) przez Freescale Semiconductor. Zasilany napięciem 5V....
[click for more] z 24-bitową szyną adresową), taktowany zegarem 14.28 MHz, nowoczesne kości grafiki AGA, rozszerzono pamięć. Tak jak A600 posiada kontroler dysku twardego IDE, modulator TV oraz złącze PCMCIA. Do tej pory model 1200 jest najpopularniejszy ze względu na ogromne możliwości rozbudowy (choć pomyślany był jako model przejściowy, właściwie nie do rozbudowy). Powstało bardzo wiele urządzeń, a wśród najważniejszych znajdują się sloty PCI2.1 i karty z dwoma procesorami (68040/68060 + PowerPC 603e od 160 do 240 MHz), karty graficzne.

Warto także wspomnieć o modelu Amigi zwanym CD-32. Była to pierwsza 32 bitowa konsola do gier posiadająca wbudowany czytnik CD. Jeżeli chodzi o możliwości i charakterystykę sprzętową, to praktycznie nie różniła się ona pod tymi względami od A1200. Można było do niej zresztą podłączyć klawiaturę, stację dyskietek, czy inne akcesoria, przez co stawała się pełnowartościowym komputerem. Mówiło się nawet, że gdyby Commodore nadążyło z produkcją CD-32, to firma uniknęłaby bankructwa.

A4000 była rozszerzeniem A3000 z kośćmi AGA, posiadała procesor MC68040MC68040 - mikroprocesor firmy Motorola należący do rodziny M68000 (znanej też jako 68k). Jest produkowany do tej pory (wrzesień 2004) przez Freescale Semiconductor. Zasilany napięciem 5V. Kompatybilny w dół. Do głównych innowacji należy zintegrowanie z procesorem koprocesora matematycznego....
[click for more]. Kontroler SCSI zamieniono na IDE...
[click for more]. Nadal nie użyto 16-bitowych układów dźwiekowych a flicker-fixera wymontowano. Kolejnym modelem była A4000T (tower) o podobnej konfiguracji. Posiadała zarówno kontroler IDE, jak i SCSI.

Amiga One-XE jeden z nowszych modeli komputerów Amiga produkowany przez brytyjską firmę Eyetech. Działa z procesorami PowerPC G3 i G4. Płyta nie jest już produkowana.

micro Amiga One - najnowszy model komputera Amiga produkowany przez brytyjską firmę Eyetech. Płyta główna w formacie miniATX ze zintegrowanym układem graficznym (Radeon firmy ATI) i dźwiękowym. Płyta sprzedawana jest z procesorem 750FX/800 MHz lub 750GX/800 MHz i systemem operacyjnym AmigaOS 4.0 (na razie w wersji pre-release).

Obecna sytuacja

Obecnie rozwojem komputerów Amiga zajmują się firmy Hyperion i Eyetech. Hyperion na mocy porozumienia z firmą Amiga Inc. rozwija systemu operacyjny AmigaOS. Najnowsza wersja AmigaOS 4.0 korzysta z procesorów PowerPC i jest kontynuacją poprzednich wersji systemu AmigaOS (od 1.x do 3.x) - opierając się na jego oryginalnych kodach źródłowych. Z kolei firma Eyetech oferuje nowe modele komputerów Amiga: Amiga One XE i micro Amiga One. Amigi z Eyetechu wykorzystują procesory z rodziny PowerPC (7445, 7447 i 750FX/GX).

Emulatory Amigi

Istnieje emulator Amigi UAE dla systemów Unix, Linux, MacOs, WindowsMicrosoft Windows - (ang. "Okna" - w zamierzeniu system z wyświetlanymi oknami) produkt firmy Microsoft, w wersjach 1.0 - 3.11: nakładka na system operacyjny DOS (oficjalnie wyłącznie na MS-DOS), następnie: oficjalnie 'pełnoprawny', samodzielny system operacyjny....
[click for more] oraz dla samego AmigaOS. UAE uruchomiony pod AmigaOS umożliwia uruchamiania starszego oprogramowanie odwołującego się bezpośrednio do układów specjalizowanych montowanych w Amiga z czasów firmy Commodore. Programy takie nie działają na najnowszych Amigach z systemem AmigaOS 4.0, ale dzięki UAE została zapewniona kompatybilność.

Do pobrania z tej strony. Wersja dla systemów Windows nazywa się WinUAE.

Linki zewnętrzne

Kategorie stron: Amiga...
[click for more]