Alkaloid (arabskie alkali = potaż i grecki eidos = postać "przyjmujący postać zasady") to azotowy związek chemiczny pochodzenia roślinnego, zawierający układy heterocykliczne z co najmniej jednym zasadowym atomem azotu. Biosynteza...
[click for more] tych związków chemicznych oparta jest o aminokwasyAminokwas jest związkiem chemicznym, zawierający grupę aminową (zasadową) oraz grupę karboksylową (kwasową). Aminokwasy są rozpuszczalne w wodzie. W zależności od położenia grupy aminowej, możemy wyróżnić α, β, γ, δ i ε-aminokwasy. Ze względu na liczbę grup aminowych i karboksylowych wyróżniamy aminokwasy:...
[click for more]. Alkaloidy wykazują zwykle silne działanie fizjologiczne. Alkaloidy dla chemii organicznejChemia organiczna pierwotnie oznaczała dział chemii zajmującej się systematyką związków chemicznych, które, jak wierzono, nie mogą być otrzymane na drodze syntezy laboratoryjnej, a jedynie przez żywe organizmy. Później okazało się jednak, że niemal wszystkie związki chemiczne produkowane przez organizmy żywe, da się też sztucznie zsyntezować. Udało się nawet zsyntezować wiele związków, które w naturze nie występują, ale których własności są zbliżone do tych produkowanych pr...
[click for more] przez ponad 100 lat były przedmiotem badań strukturalnych i syntetycznych. Przykładem jest morfina, wydzielona z opiumOpium to substancja otrzymywana przez wysuszenie soku z niedojrzałych makówek maku lekarskiego (Papaver somniferum). Zawiera około 40 alkaloidów, które można podzielić na dwa rodzaje : pochodne fenantrenu (morfina, kodeina) pochodne izochinoliny (papaweryna) Opium było w przeszłości używane głównie jako środek przeciwbólowy, uspokajający i narkotyk. Stosowane było głównie w postaci nalewki alkoholowej (laudanum) lub palone. Szczególnie szeroko opium stosowano w Europie i USA w XIX w...
[click for more] w stanie czystym już w 1813...
[click for more], której budowa została wyjaśniona ostatecznie dopiero w roku 1952.
Wiele toksycznychTrucizna to substancja organiczna lub nieorganiczna, która nawet w niewielkim stężeniu, po dostaniu się do organizmu wywołuje objawy chorobowe mogące prowadzić do śmierci....
[click for more] alkaloidów podawanych w odpowiednio małych dawkach stanowi skuteczne lekiLek to każda substancja niezależnie od pochodzenia (naturalnego lub syntetycznego) stosowana wobec organizmów żywych (ludzi, zwierząt a także roślin) w celach leczniczych, diagnostycznych, profilaktycznych oraz w celu modyfikacji czynności fizjologicznych. Definicję leku podają również podstawowe akty prawne dotyczące farmacji. W Polsce takim aktem jest ustawa Prawo farmaceutyczne (ostatnia wersja z 6 września 2001 roku). Leki uporządkowane są w klasyfikacji anatomiczno-terapeutyczno-chemicz...
[click for more] na liczne choroby i dolegliwości (np. morfinaMorfina - najważniejszy z alkaloidów wchodzących w skład opium. Została wyodrębiona w roku 1804. W stanie czystym jest białą substancją stałą, o gorzkim smaku, słabo rozpuszczalną w wodzie. Ma działanie narkotyczne (odurzające), przeciwbólowe, przeciwkaszlowe, przeciwbiegunkowe, działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (zalicza się do depresantów). Nadmierne dawki mogą prowadzić do śpiączki z depresją ośrodka oddechowego (niewydolość oddechowa). Kilkunastokrotne użycie mor...
[click for more], kodeinaKodeina (metylomorfina, C18H21NO3) jest to alkaloid fenantrenowy wchodzący w skład opium (0,7-2,5%). Substancja stała o białej barwie i temperaturze topnienia 155°C. Kodeina jest metylową pochodną morfiny i jest z niej otrzymywana....
[click for more], chininaChinina C20H24N2O2 - biały, drobnokrystaliczny lub bezpostaciowy proszek o bardzo gorzkim smaku, temperaturze topnienia 177°C (bezwodny) lub 57°C (uwodniony), bardzo trudno rozpuszczalny w wodzie, rozpuszczalny w olejach, benzynie, alkoholu, eterze, chloroformie, glicerynie i kwasach. Jest alkaloidem znajdującym się w korze drzewa chinowego, zwanego również cinchona, rosnącego w Ameryce Południowej w Andach. Jest jadem protoplazmatycznym, hamuje przemianę materii pełzaka zimnicy. Dawniej używany...
[click for more]). Liczne alkaloidy stanowią składniki używek (kofeinaKofeina (Coffeinum, znana również jako teina, C8H10N4O2, analepticum ATC: N 06 BC 01) - jest alkaloidem purynowym znajdującym się w surowcach roślinnych. Może również być otrzymywana syntetycznie. Kofeina jest stymulantem. Dodawana jest do napojów jak coca-cola czy redbull....
[click for more], teobrominaTeobromina (3,7-dimetyloksantyna, C7H8O2N4, ATC: R 03 DA 07) - jest alkaloidem purynowym znajdującym się między innymi w ziarnach kakao (ok. 1,8%). Występuje w roślinach przeważnie obok kofeiny, np. w herbacie i yerba mate. Gorzka czekolada zawiera około 10 gramów teobrominy na kilogram, mleczna - około 5 gramów....
[click for more], nikotynaNikotyna (ATC: N 07 BA 01) - jest to alkaloid pirydynowy zawarty w liściach tytoniu. Śladowe ilości nikotyny znajdują się też w pomidorach, bakłażanach i papryce....
[click for more]).
Wiele toksycznych alkaloidów wykorzystuje się do zwalczania szkodników (strychninaStrychnina to alkaloid o wzorze C21H22N2O2 występujący w nasionach kulczyby wroniego oka. Strychnina blokuje synapsy hamulcowe, co w efekcie wzmaga pobudzenie neuronów. Śmierć następuje wskutek porażenia ośrodka oddechowego. Strychnina była dawniej stosowana w lecznictwie (dawka 0,5 - 3mg) pod postacią azotanu jako środek pobudzający w zaburzeniach krążenia, oddychania i osłabienia. Jest substancją o wybitnie gorzkim smaku....
[click for more]).
Do bardzo silnych trucizn należy tubokuraryna, występująca w Chondodendron tomentosum i używana do zatruwania grotów strzał przez Indian południowoamerykańskich.
Najbardziej znane alkaloidy to :
- akonitynaAkonityna jest jedną z najsilniejszych trucizn roślinnych. W naturze występuje jako alkaloid w liściach, łodygach i korzeniach tojadu :...
[click for more]
- atropinaAtropina (ATC: A 03 BA 01, S 01 FA 01) jest alkaloidem tropanowym (podobnie jak skopolamina i hioscyjamina) występującym głównie w roślinach z rodziny psiankowatych, np. Pokrzyku wilczej jagodzie (Atropa belladonna), bieluniach (Datura spp.) i lulkach (Hyoscyamus spp.) (w dwóch ostatnich jednak jest jej znacznie mniej niż skopolaminy). Jest to substancja zaliczana do leków cholinolitycznych, a ściślej do nieselektywnych inhibitorów receptorów muskarynowych. Właściwości roślin zawierających ...
[click for more]
- chinina
- DMTDimetylotryptamina, poprawnie N,N-dimetylotryptamina (C12H16N2) w skrócie DMT jest halucynogennym związkiem chemicznym. Zawarty w surowcach roślinnych, głównie z gatunku akacja, był od tysięcy lat stosowany przez Indian z Ameryki Południowej jako narkotyk rytualny. Pity w formie napoju Ayahuasca. Przyjmowany w sposób doustny jest nieaktywny, po dodaniu inhibitorów MAO, staje sie aktywny....
[click for more]
- efedrynaEfedryna (ATC: R 03 CA 02) - alkaloid roślinny, pochodna fenyloetyloaminy. Nazwa systematyczna: 2-(metyloamino)-1-fenylopropan-1-ol. Występuje w przęśli (Ephedra sinica), oraz cisie (Taxus baccata). Preparaty roślinne zawierające efedrynę były stosowane od tysięcy lat w medycynie chińskiej (ma huang) w celu leczenia przeziębień i astmy. W ciągu ostatnich dzisięcioleci efedryna jest produkowana syntetycznie....
[click for more]
- ergotaminaErgotamina (Ergotamine tartrate, winian ergotaminy, ATC: N 02 CA 52, G 02 AB 02) - wielkocząsteczkowy alkaloid sporyszu o budowie strukturalnej zbliżonej do amin biogennych (noradrenaliny, serotoniny i dopaminy), posiadający zdolność do wiązania się z ich receptorami. Powoduje skurcz mięśni gładkich macicy i naczyń krwionośnych....
[click for more]
- johimbinaJohimbina - C21H26O3N2 - jest alkaloidem uzyskiwanym z kory lub liści drzewa Yohimbe - Corynathe yohimbe oraz Pausinystalis yohimbe, rosnących w Kamerunie. W czystej postaci tworzy kryształy w kształcie igieł o temperaturze topnienia 234 °C. Johimbina nie rozpuszca się w wodzie, lecz jest rozpuszczalna w alkoholu, chloroformie i eterze....
[click for more]
- kamptotecyna
- kastanospermina
- kodeina
- kofeina
- kokainaKokaina jest jedną z najsilniej działających substancji pobudzających pochodzenia roślinnego. Odznacza się ona bardzo dużym potencjałem uzależniającym. Jest to alkaloid otrzymywany z liści krzewu koki (Erythroxylon coca), który pierwotnie porastał tereny Andów w Ameryce Południowej. Wzór sumaryczny kokainy to C17H21O4N....
[click for more]
- kolchicynaKolchicyna (ATC: M 04 AC 01) - to trujący alkaloid otrzymywany z nasion zimowita jesiennego. W dawkach terapeutycznych wykazuje działanie przeciwzapalne, antymitotyczne i zmniejszające wytwarzanie kwasu moczowego....
[click for more]
- koniina
- likoktonina
- meskalinaMeskalina (wzór sumaryczny C11H17NO3), czyli 3,4,5-trimetoksyfenyloetyloamina, to alkaloid z szeregu fenyloetyloamin o właściwościach halucynogennych. Meskalina występuje w suszonych łodygach niektórych kaktusów, przede wszystkim meksykańskiego kaktusa peyotlu (Lophophora wiliamsii). Poza izolacją z kaktusów, inną metodą otrzymywania meskaliny jest synteza z aldehydu 3,4,5-trimetoksybenzoesowego, nitrometanu, cykloheksyloaminy oraz kwasu octowego....
[click for more]
- morfina
- muscymolMuscymol (inne nazwy: muscimol, panteryna) - alkaloid muchomora czerwonego o właściwościach odurzających. Muscymol nie jest metabolizowany przez organizm i wydalany jest w postaci niezmienionej. Średnia narkotyczna dawka: 10-15 mg. Występuje w muchomorze czerwonym w śladowych ilościach, ale może powstać w wyniku rozpadu kwasu ibotenowego którego jest znacznie więcej (0,1% suchej masy grzybów). Muscymol powoduje zaburzenia świadomości, halucynacje, niepokój i inne działania charakterystyczne...
[click for more]
- nikotyna
- papawerynaPapaweryna (od łac. Papaver - mak, ATC: A 03 AD 01) jest alkaloidem izochinolinowym występującym w opium, ale także otrzymywanym syntetycznie. Nie ma działania narkotycznego....
[click for more]
- psylocybinaPsylocybina - 4-PO-DMT - psychoaktywny alkaloid obecny w grzybach halucynogennych rodzaju Psylocibe (Psilocybe cubensis i Psilocybe semilanceata), rytualny narkotyk stosowany przez Indian od 4 tysięcy lat. Działanie psylocybiny podobnie jak LSD jest halucynogenne, jednak posiada znaczne odrębności....
[click for more]
- skopolaminaSkopolamina, hioscyna, C17H21NO4 - pochodna hioscyjaminy, alkaloid tropanowy, otrzymywany m.in. z liści bielunia dziędzierzawy. W medycynie używana w postaci bromowodorku, w przypadku zapalenia tęczówki i ciała rzęskowego oraz do rozszerzania źrenicy i paraliżu mięśni oka w celach diagnostycznych. Wykazuje słabsze działanie ośrodkowe od atropiny....
[click for more]
- strychnina
- swainsonina
- taksol
- teobromina
- winblastyna
- winkrystyna
