Adam Jerzy Czartoryski (ur. 14 stycznia14 stycznia jest 14. dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostało 351 (w latach przestępnych 352) dni. // ...
[click for more] 1770...
[click for more] - zm. 15 lipca 15 lipca jest 196. (w latach przestępnych 197.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 169 dni. Święta imieniny: Daniel, Dawid, Dawida, Egon, Henryk, Iga, Ignacja, Ignacy, Niecisław, Włodzimierz i Włodzimir. ...
[click for more] 1861) - książę, pisarz, mecenas sztuki i kultury, polskiPolska - państwo położone w środkowej części Europy nad Morzem Bałtyckim, należące do Unii Europejskiej oraz NATO. Graniczy z Niemcami, Czechami, Słowacją, Ukrainą, Białorusią, Litwą i Rosją....
[click for more] mąż stanu.
Syn księcia Adama Kazimierza CzartoryskiegoAdam Kazimierz Joachim Ambroży Marek Czartoryski, książę (ur. 1 grudnia 1734 w Gdańsku - zm. 19 marca 1823 w Sieniawie), syn Augusta Aleksandra i Marii Zofii Sieniawskiej, mąż Izabeli z domu Fleming, ojciec Adama Jerzego i Konstantego Adama, polityk, pisarz, krytyk literacki i teatralny....
[click for more] i Izabeli Czartoryskiej z d. FlemingIzabella Czartoryska z domu Flemming (ur. 3 marca 1746 w Warszawie - zm. 17 czerwca 1835 w Wysocku) - żona księcia Adama Kazimierza Czartoryskiego, matka Adama Jerzego oraz Konstantego Adama, mecenas sztuki, pisarka, wielka patriotka. Odkryła talent malarski Aleksandra Orłowskiego, zainicjowała otwarcie pierwszego polskiego muzeum w Puławach (w świątynii Sybilii), które działa do dziś jako Muzeum Czartoryskich w Krakowie....
[click for more], brat Marii Wirtemberskiej...
[click for more]. Urodził się 14 stycznia 1770 roku w Warszawie Warszawa jest miastem w centralnej Polsce, od 1596 stolicą Polski, a także ważnym ośrodkiem naukowym, kulturalnym, politycznym oraz gospodarczym. W Warszawie mieści się siedziba parlamentu, prezydenta i władz centralnych. Warszawa jest największym miastem Polski....
[click for more]. Otrzymał staranne wykszatłcenie domowe, które dopełnił podróżami zagranicznymi. Brał udział w wojnie w 1792...
[click for more] zaś w czasie powstania 1794 przebywał za granicą. Był przyjacielem i doradcą cara Aleksandra I. Mianowany przez niego w 1803 kuratorem wileńskiego okręgu naukowego przyczynił się Czartoryski do rozwoju oświaty na wschodnich ziemiach dawnej Rzeczypospolitej, rozbudował sieć szkół parafialnych z językiem polskim. Położył duże zasługi do rozkwitu Uniwersytetu Wileńskiego. W 1824...
[click for more] po procesie filomatówFilomaci – tajne stowarzyszenie młodzieży wileńskiej, o celach społeczno-patriotycznych i samokształceniowych działające w latach 1817-1823. Słowo Filomaci pochodziło z języka greckiego i oznacza miłośników nauki. Na zebraniach dyskutowali na temat piśmiennictwa polskiego i zagranicznego, cenili dzieła starożytnych pisarzy oraz filozofów oświeceniowych. Interesowała ich literatura współczesna jak i z dawnych epok. Pragnęli upowszechnić swe zasady i idee, co doprowadziło w 1820 roku...
[click for more] i filaretówFilareci – tajne stowarzyszenie patriotyczne młodzieży wileńskiej, założone przez filomatów, działające w latach 1820-1823. Jego prezydentem był Tomasz Zan. Zlikwidowane wskutek masowych aresztowań przez władze carskie w roku 1823....
[click for more] podał się do dymisji. W latach 1804...
[click for more] - 1806 pełnił funkcję ministra spraw zagranicznych w rządzie Rosji. Był zwolennikiem rozwoju zjednoczonej Polski pod berłem rosyjskim (tzw. plan puławski). Orientacji prorosyjskiej pozostał wierny także w okresie Księstwa Warszawskiego. W czasie kongresu wiedeńskiego jako doradca Aleksandra I współdziałał w utworzeniu konstytucyjnego Królestwa Polskiego. Od lipca 1814...
[click for more] stał na czele Komitetu Cywilnego Reformy i uczestniczył w przygotowaniu ustawy konstytucyjnej. 15 czerwca 1815...
[click for more] został wiceprezesem Rządu Tymczasowego. Następnie za sprawą wielkiego księcia Konstantego i carskiego komisarza Mikołaja Nowosilcowa został odsunięty od funkcji politycznych w rządzie i skupił się na sprawach oświatowych. Po śmierci Aleksandra I przeszedł do opozycji konserwatywnej.
25 września 1817...
[click for more] ożenił się z księżniczą Anną Zofią Sapieha.
Po wybuchu powstania listopadowego w nocy z 29 na 30 listopada30 listopada jest 334. (w latach przestępnych 335.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 31 dni. Święta imieniny: Andrzej, Justyna, Konstanty, Maura i Zbysława Andrzejki Barbados, Jemen - Święto Niepodległości Filipiny - Dzień Andresa Bonifacio ...
[click for more] książę Czartoryski wszedł w skład Rady Administracyjnej a 3 grudnia został prezesem Rządu Tymczasowego, a następnie Rządu Narodowego do 15 sierpnia 1831...
[click for more]. W początkowym okresie liczył na ugodę z carem Mikołajem I później zaś na interwencję dyplomatyczną państw zachodnich. Po upadku powstania udał się na emigrację i w 1833...
[click for more] osiadł w Paryżu. Stanął na czele stronnictwa konserwatywnego Hotel LambertHotel Lambert – monarchistyczny obóz konserwatywno-liberalny działający na emigracji po powstaniu listopadowym, skupiał głównie bogate kręgi społeczeństwa. Politycznie opierał się na postanowieniach Konstytucji 3 Maja. Liczył na interwencję państw zachodnich w sprawie polskiej. Kierował nim ks. Adam Jerzy Czartoryski. Nazwa wzięła się od siedziby księcia w Paryżu....
[click for more]. Popierał antyrosyjską poltykę państw europejskich a także ruchy rewolucyjne i narodowe upatrując w nich możliwość odbudowy Polski. W okresie wojny krymskiej 1853...
[click for more] - 1856 patronował polskim formacjom wojskowym w Turcji. Po pokoju paryskim w 1856 wycofał się z czynnego życia politycznego.
Był także mecenasem literatury i sztuki. Był jednym ze współtwórców założonego w 1832...
[click for more] Towarzystwa Historyczno-Literackiego a od 1853 jego dożywotnim prezesem. Współtworzył także Stowarzyszenie Pomocy Naukowej oraz Bibliotekę Polską w Paryżu.
Pisał dzieła z zakresu polityki ale również wiersze i poematy często związane tematycznie z Puławami. Do bardziej znanych należą: Bard Polski (1840...
[click for more]), Powązki (1918...
[click for more]) oraz pamiętnik: Memoires (t. 1-2, 1887) tłumaczenie polskie Pamiętniki ks. Adama Jerzego Czartoryskiego... (Kraków, 1904–05...
[click for more]). Znane są także jego rozprawy o F.D.Kniaźninie, J.U.Niemcewiczu i I.Kancie. Przekładał również dzieła HoracegoHoracy może odnosić się do:...
[click for more], Sofoklesa i PindaraPindar (VI wiek p.n.e. - V w. p.n.e.) - znany grecki twórca liryki chóralnej (oda) - wykonywanej przez chór przy akompaniamencie muzyki. Jego pieśni, połączone z układami teatralnymi, rozbrzmiewały ku czci bogów, ale także wyrażały żal po śmierci jakiejś osoby. Pindar znany jest głównie z utworów sławiących zwycięzców igrzysk w Olimpii, Koryncie, Delfach....
[click for more].
Został także wprowadzony na karty literatury polskiej przez Słowackiego w Kordianie oraz Wyspiańskiego w Lelewelu.
Zmarł 15 lipca 1861 r. w Montfermeil pod Paryżem. Został pochowany na polskim cmentarzu w Montmorency. W sierpniu 1865...
[click for more] trumny ze szczątkami księcia oraz jego żony (zmarłej w 1864), przewieziono do galicyjskiej Sieniawy, gdzie zostały złożone w rodzinnym grobowcu.
Zobacz też: Czartoryscy.
