1. Dywizja Piechoty Legionów im. J. Piłsudskiego (1. DPLeg.) – polska jednostka wojskowa
Sformowana w 1919...
[click for more] r., częściowo z żołnierzy dawnej I Brygady Legionów Polskich...
[click for more]. Początkowo nosiła nazwę 2. Dywizji Piechoty.
Tradycje
Tradycje 1. DPLeg. siegają Dywizji Wielkopolskiej utworzonej w 1775...
[click for more] r. i niemal w tym samym czasie - 1. Dywizji w wojsku Wielkiego Księstwa Litewskiego. Dywizje te istniały do 1794...
[click for more] r., czyli do czasu utraty niepodległości Państwa Polskiego, jako Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Zapisały chlubną kartę podczas wojny w obronie Konstytucji 3 maja, m.in. w bitwie pod Zieleńcami w 1792 r. W trakcie Insurekcji Kościuszkowskiej istniała z kolei Dywizja Najwyższego Naczelnika, która uczestniczyła m.in. w bitwie pod Racławicami. 1. Dywizja odrodziła się wraz z utworzeniem Księstwa Warszawskiego (1807...
[click for more]–1813). Brała udział w wyprawie NapoleonaNapoleon Bonaparte, Napoleon I (kors. Nabulione Buonaparte) (15 sierpnia 1769 w Ajaccio - 5 maja 1821 na Wyspie Świętej Heleny) - pierwszy konsul Republiki 1799-1804, cesarz Francuzów w latach 1804-1814 oraz przejściowo w 1815 (tzw. Sto dni Napoleona), król Włoch w latach 1805-1814....
[click for more] na RosjęFederacja Rosyjska ( оссийская Федерация, Rossijskaja Federacija), lub Rosja ( оссия, Rossija), państwo rozciągające się od wschodniej Europy poprzez północną część Azji aż po Ocean Spokojny. Rosja jest największym państwem na świecie, jej powierzchnia jest prawie dwa razy większa od Stanów Zjednoczonych czy Chin. Pod względem liczby ludności jednak zajmuje dopiero 7. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii i Pakistanie)...
[click for more], uczestnicząc w bitwach z Rosjanami pod BorodinoBitwa pod Borodino została stoczona w dniach 5-7 września 1812 roku pomiędzy armią francuską dowodzoną przez Napoleona Bonaparte a rosyjską dowodzoną przez Michaiła Kutuzowa. Michaił Kutuzow (dowódca wojsk rosyjskich) wycofał się z pola walki, otwierając tym samym Napoleonowi drogę do Moskwy. Borodino to miejscowość znajdująca się na terenie dzisiejszej Rosji....
[click for more] i pod LipskiemBitwa pod Lipskiem, znana jako Bitwa Narodów - bitwa stoczonej pod Lipskiem w dniach 16 - 18 października 1813 roku między wojskami francuskimi pod przywództwem Napoleona, a wojskami koalicji antyfrancuskiej (złożonej z Austrii, Prus, Rosji i Szwecji). Była to największa bitwa w kampaniach Napoleona i jego najcięższa porażka, aczkolwiek bardziej symboliczną stała się bitwa pod Waterloo....
[click for more]. Następnie dywizja odrodziła się w 1816...
[click for more] r. jako jednostka wojskowa armii Królestwa Polskiego. Brała udział w Powstaniu Listopadowym (1830...
[click for more]–1831...
[click for more]), walcząc m.in. w obronie Warszawy Warszawa jest miastem w centralnej Polsce, od 1596 stolicą Polski, a także ważnym ośrodkiem naukowym, kulturalnym, politycznym oraz gospodarczym. W Warszawie mieści się siedziba parlamentu, prezydenta i władz centralnych. Warszawa jest największym miastem Polski....
[click for more] przeciwko wojskom rosyjskim. Po klęsce Powstania i likwidacji regularnego Wojska Polskiego 1. Dywizję przywrócono do życia dopiero po 83 latach, na początku I wojny światowej w 1914...
[click for more] r. jako I Brygadę Legionów Polskich (1914–1917...
[click for more]).
Udział w wojnie polsko-rosyjskiej 1919/20 r.Wojna polsko-bolszewicka (zwana również wojną polsko-rosyjską 1919-1921,wojną 1920 r., wojną bolszewicką i - niepoprawnie - wojną polsko-sowiecką) to określenie wojny pomiędzy nowo powstałą Drugą Rzecząpospolitą Polską a znajdującą się w środku wojny domowej bolszewicką Rosją, przekształcającą się w ZSRR....
[click for more]
- zajęcie WilnaWilno (lit. Vilnius) - stolica Litwy położona nad rzeką Wilją. powierzchnia: 263 km2 liczba ludności: 541,6 tys. mieszkańców (1.1.2003) położenie geograficzne: 25°10'00" szerokości geograficznej północnej 54°40'00" długości geograficznej wschodniej Wilno dzieli się na dwie części: Stare Miasto (XIV-XVIII w.) i Nowe Miasto (XIX-XX w.). Starówka w Wilnie zajmuje około 225 hektarów i w 1994 r. została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO....
[click for more] w 1919 r.
- w operacji wyzwalania Łotwy - w składzie Grupy Operacyjnej pod dowództwem gen. Edwarda Śmigłego-Rydza 3. Armii Polskiej
- w ofensywie kijowskiej
- zajęcie Żytomierza (25 kwietnia 1920 r.)
- zajęcie Kijowa (7 - 8 maja)
- ciężkie walki odwrotowe z 1. Armią Konną pod dowództwem Siemiona BudionnegoSiemion Michaiłowicz Budionny, (ros. Семён Михайлович Будённый), (ur. 25 kwietnia 1883, zm. 26 października 1973) - rosyjski i radziecki wojskowy, dowódca kawalerii, marszałek ZSRR....
[click for more]
- brawurowe oderwanie się od przeciwnika i przejście na pozycje wyjściowe w rejon Wieprza...
[click for more]
- w Bitwie Warszawskiej w składzie nowo utworzonej 2. Armii Polskiej (od 18 sierpnia)
- błyskawiczny pościg za cofającą się Grupą Mozyrską Armii CzerwonejArmia Czerwona, ros. Красная Армия, pełna nazwa Robotniczo-Chłopska Armia Czerwona (od 1946 Armia Sowiecka, stosowane również polskie tłumaczenie: Armia Radziecka). Siły zbrojne Związku Radzieckiego. 23 lutego 1918 roku dotychczasowe siły zbrojne Rosji Radzieckiej, zwane Gwardią Czerwoną, na mocy dekretu Rady Komisarzy Ludowych zostały przekształcone w Robotniczo-Chłopską Armię Czerwoną. Początkowo była to formacja ochotnicza, bez stopni i rang, a oficerowie przez krótki okres...
[click for more], w którym dywizja pokonuje 56 kilometrów jednego dnia (16 sierpnia)
- w operacji niemeńskiej
- oskrzydlenie wojsk bolszewickich w rejonie Grodna
- dywizja wraz z resztą 2. Armii Polskiej osłaniała granicę z Litwą na wypadek litewskiej interwencji zbrojnej.
Okres międzywojenny
W okresie II RP dowództwo 1. DPLeg. i jej pododdziały stacjonowały w Wilnie.
1. Dywizja Piechoty Legionów pod dowództwem gen. bryg. Wincentego Kowalskiegogen. bryg. Wincenty Kowalski (11 września 1892-29 listopada 1984)- oficer polski. W Wojnie Obronnej dowódca 1 Dywizji Piechoty Legionów....
[click for more] działała w składzie Grupy Operacyjnej "Wyszków". Do 3 września miała tylko ograniczony kontakt z wrogiem. 4 września odpoczywała w lasach w rejonie Długosiodła. 7 września uczestniczyła w ciężkich walkach o Pułtusk i Gnojno. Miasto przechodziło z rąk do rąk. 5. ppleg wyparł oddziały niemieckiej 11. DP spod Szygłówka, ale na odrzucenie Niemców za Narew pod Gnojnem nie starczyło już sił. Niemcy wsparci oddziałami 61. DP wyparli dywizję z miasta i zmusili do wycofania się z przyczółka za rzekę. Następnie do dywizji dotarł rozkaz do odwrotu na Bug. Pierwszy do odwrotu skierował się 5. ppleg., a za nim reszta pododdziałów. W dniach 8-9 września broniła linii Bugu między Kamieńczykiem a Wyszkowem, gdzie skutecznie zlikwidowała kilka przyczółków niemieckich. W tym walkach wspomagały ją 98. dac i 61. dal. 9 września kontratak jej oddziałów wyrzucił Niemców z przyczółka pod Brańszczykiem. Następnie wycofała się na Kałuszyn. 11 września brała udział w ciężkich, nocnych walkach o Kałuszyn. Wprawdzie miejscowość zajęła, ale dostała się w okrążenie. W nocy z 12 na 13 września po ciężkich walkach przebiła się przez pierścień wojsk niemieckich, m.in. pod Seroczynem, Lipinami...
[click for more], Dębowcem, Oleśnicą i Wolą Wolińską. 13 września rano oddziały dywizji uderzyły na Seroczyn, który jednak nie udało im się zdobyć. 1. ppleg. zdobył wieś Lipiny, 6. ppleg. zajął Debowiec i w Woli Wolińskiej rozbił niemiecką kompanię, zaś 5. ppleg. zdobył szturmem Oleśnicę. Pod Jagodnem Dywizja przełamała w końcu trzecią linię obrony niemieckiej, lecz została zdziesiątkowana. 14 września jako pełnowartościowa jednostka wojskowa przestała istnieć. 15 września jej oddziały zebrały się w sile zaledwie 3 batalionów i wyruszyły w ciągłym kontakcie bojowym z Niemcami do lasów na zachód od Radzynia Podlaskiego. W dniach 18-19 września ocalałe pododdziały zostały przeorganizowane w Kolonii Ruda k. Chełma. Następnie włączono je w skład improwizowanej Grupy Operacyjnej pod dowództwem gen. Stefana Dęba-Biernackiego. W dniach 19-20 września przemieszczały się w kierunku Komarów-Tomaszów Lubelski. 21 września straż przednia stoczyła zwycięską walkę z niemieckim oddziałem pancernym. W nocy z 21 na 22 września resztki Dywizji wyruszyły w trzech kolumnach z zadaniem opanowania rejonu Tarnawatka - Antoniówka. 22 września w ciężkich walkach zajęły Falków i odrzuciły siły niemieckiej 8. DP, jednakże na skutek niemieckiego kontrnatarcia, 23 września zostały ostatecznie rozbite.
Dowódcy
Skład dywizji podczas kampanii wrześniowej
Zobacz też:
 |
Formacje Wojska Polskiego na przestrzeni dziejów (OdeB) |
| Wojska Lądowe |
Polskie dywizje | Dywizja piechoty w 1920 | Dywizja piechoty w 1939Ordre de Bataille polskiej dywizji piechoty w 1939 Struktura organizacyjna Dowództwo, sztab Komendant Kwatery Głównej kompania sztabowa kompania gospodarcza 3 Pułki piechoty 3 bataliony piechoty 3 kompanie piechoty 3 plutony piechoty 3 drużyny po 19 żołnierzy uzbrojonych w kb i 1 rkm drużyna gospodarcza kompania ckm 3 plutony ckm w każdym 3 ckm pluton ckm na taczankach z 3 ckm pluton moździerzy 81mm z 2 działonami pluton łaczności 4 patrole telefoniczne sekcja radiostacji N-2 kompania rozpoznaw...
[click for more] | Brygada kawalerii w 1939Brygada kawalerii polskiej w 1939 // Organizacja dowódca zastępca dowódcy szef służby sprawiedliwości kapelan szef sztabu oficer operacyjny oficer informacyjny pluton żandarmerii dowódca łączności szwadron łączności dowódca taborów warsztat taborów 2 dowództwa grup marszowych kolumna taborowa: 3 kwatermistrz oficer transportu oficer uzbrojenia drużyna parku oficer intendentury park intendentury naczelny lekarz pluton sanitarny naczelny lekarz weterynarji komendant kwatery głównej szwadr...
[click for more] | Pułk ułanów w 1939 | Brygada ON w 1939Największą jednostką Obrony Narodowej była brygada. Składała się z: dowództwa, pododdziału zwiadowców, baterii (plutonu) artylerii, oraz 4 batalionów i więcej....
[click for more] | Dywizja piechoty AP w ZSSR w 1941 Struktura organizacyjna Dowództwo 3 Pułki piechoty pluton sztabowy 3 baony piechoty 3 kompanie piechoty 3 plutony piechoty drużyna moździerzy 50mm z 2 moździerzami kompania ckm 3 plutony ckm w każdym 4 ckm pluton moździerzy 82mm z 2 działonami pluton łaczności pluton sanitarny pluton zaopatrzenia kompania ppanc bateria dział piechoty 76,2mm kompania km plot kompania saperów kompania sanitarna kompania przewozowa pluton moździerzy 120mm pluton zwiadu konnego pluton zwiadu pieszego pluton pgaz P...
[click for more] | Brygada kawalerii LWP w 1944 Struktura organizacyjna Dowództwo, sztab 2 pułki kawalerii dywizjon artylerii konnej bateria plot Zobacz też:...
[click for more] | Dywizja Pancerna PSZ w 1944 | 1 Brygada Spadochronowa PSZ w 1944 | Dywizja piechoty PSZ w 1944 | Dywizja piechoty LWP w 1945...
[click for more] | 1 Korpus Pancerny LWP w 1945 | Dywizja Zmechanizowana LWP w latach 80 |
| Siły Powietrzne |
| Polskie dywizje | Polskie pułki lotnicze | Lotnictwo polskie w 1920 | Lotnictwo polskie w 1939 | Lotnictwo polskie w 1940 | Lotnictwo polskie w Wielkiej Brytanii |
| Marynarka Wojenna |
| Polskie flotylle | Flotylla okrętów | Brygada okrętów | Dywizjon okrętów | Grupa okrętów |
